Astrologische stromingen: westers, vedisch en Chinees
Er zijn drie grote astrologische stromingen: de westerse, de vedische en de Chinese. Ze verschillen in berekening en dierenriem.

Elk gebied op de wereld heeft zijn eigen cultuur. Al duizenden jaren geleden begonnen die culturen op hun eigen manier verbanden te leggen tussen wat er aan de hemel gebeurt en wat er op de aarde gebeurt. Niet iedere cultuur maakt daarbij dezelfde interpretaties. Daarom spreken we van verschillende stromingen van astrologie.
Welke astrologische stromingen zijn er
Er zijn drie grote stromingen van astrologie:
- Westerse astrologie
- Vedische astrologie
- Chinese astrologie
Deze drie stromingen verschillen in veel opzichten van elkaar. Wat ze gemeen hebben, is dat ze verbanden leggen tussen verschijnselen aan de hemel en verschijnselen op de aarde.
| Stroming | Herkomst | Basis van de horoscoop | Richt zich op |
|---|---|---|---|
| Westerse astrologie | Europa, Amerika en Australië | Tropische dierenriem; planeten, zon en maan | Psychologie, economie en wereldontwikkelingen |
| Vedische astrologie | India | Siderische dierenriem (actuele sterrenstand) | Spiritualiteit, karma en gunstige momenten |
| Chinese astrologie | China | Chinese kalender met jaar-, maand- en innerlijk dier, yin en yang en vijf elementen | Karaktereigenschappen en levensloop |
Westerse astrologie
Westerse astrologie wordt vooral in de westerse cultuur gebruikt, maar dat hoeft niet. Je komt haar onder meer tegen in Europa, in Amerika en in Australië.
De Zwitserse psychiater Carl Jung (1875-1961) had grote invloed op de moderne westerse astrologie. Hij zag de samenhang tussen hemel en mens niet als oorzaak en gevolg, maar als wat hij synchroniciteit noemde: betekenisvolle gelijktijdigheid zonder oorzakelijk verband. Dat idee werkte hij uit in Synchronicity: An Acausal Connecting Principle (1952). Veel astrologen leunen bij het interpreteren van een horoscoop nog steeds op zijn begrippenkader.
De westerse astrologie gaat bij het berekenen van een horoscoop uit van de posities van de planeten, de zon en de maan. Een westerse horoscoop is cirkelvormig, met daarin planeten, dierenriemtekens en huizen.
De westerse astrologie richt zich vooral op:
- Psychologische ontwikkelingen, zoals zelfkennis, individualiteit, succes en geluk
- Economische ontwikkelingen, zoals de prestaties van een bedrijf
- Wereldgerelateerde ontwikkelingen, zoals de politiek en het milieu
Een horoscoop wordt mede in samenhang met de planeetstanden berekend. Bij economische ontwikkelingen kun je bijvoorbeeld denken aan de samenhang tussen een investering in een bedrijf en de planeetstanden.
De westerse dierenriem bestaat uit twaalf tekens. Welke datums bij welk teken horen, vind je in het overzicht van de sterrenbeelden en hun betekenis.
Vedische astrologie
Vedische astrologie komt uit India en heet daar jyotisha. Vermoedelijk is zij de voorloper van de westerse astrologie. Net als de westerse variant gebruikt zij planeten en huizen om een horoscoop te berekenen. Op een paar punten verschillen de twee wezenlijk.
Verschillen tussen de Westerse astrologie en de Vedische astrologie
- De vedische astrologie gebruikt siderische dierenriemtekens, de westerse tropische
- De vedische astrologie gaat uit van de actuele stand van de sterren, de westerse niet
- Uranus, Neptunus en Pluto blijven in de vedische berekening meestal buiten beschouwing; in de westerse tellen ze mee
- Hetzelfde geldt voor de planetoïden
Waarom je vedische teken vaak anders uitpakt
Achter dat verschil zit een astronomisch verschijnsel: precessie. De aardas maakt een langzame tolbeweging met een cyclus van ongeveer 26.000 jaar. Daardoor verschuift het lentepunt geleidelijk langs de sterrenhemel. Zo is ook de Poolster niet altijd de poolster geweest. De tropische dierenriem is aan de seizoenen gekoppeld en blijft daardoor op zijn plaats; de siderische dierenriem volgt de sterren en schuift mee. In tweeduizend jaar zijn de twee ongeveer een heel teken uit elkaar gelopen.
Praktisch gevolg: wie westers Ram is, komt in een vedische horoscoop meestal uit op Vissen. Ook de ascendant, het teken dat bij je geboorte in het oosten opkwam, komt vedisch vaak een teken eerder uit. Het is dus geen rekenfout van een van beide stromingen, maar een ander vertrekpunt.
| Kenmerk | Tropische dierenriem (westers) | Siderische dierenriem (vedisch) |
|---|---|---|
| Vertrekpunt | Het lentepunt: de stand van de zon aan het begin van de lente | De actuele stand van de sterrenbeelden aan de hemel |
| Beweegt mee met | De seizoenen | De sterren |
| Effect van precessie | Geen; het teken blijft aan hetzelfde seizoen gekoppeld | De tekens schuiven mee met de sterrenhemel |
| Gevolg voor je zonneteken | Blijft zoals je het kent | Valt meestal een teken eerder |
De vedische astrologie richt zich op:
- spiritualiteit
- karma
- siderische dierenriemtekens
Verschillen in vorm en gebruik
Ook het uiterlijk verschilt. De vedische horoscoop is rechthoekig, de westerse cirkelvormig. En de huizen in de vedische horoscoop hebben een vaste plaats, wat in de westerse niet zo is.
Vedische astrologie wordt vaak ingezet bij heel specifieke vragen. Denk aan het bepalen van een gunstig moment voor een geboorte of een huwelijk, of aan vragen over de toekomst met een partner. In India kun je astrologie aan de universiteit studeren.
Chinese astrologie
Chinese astrologie bestaat al duizenden jaren. Een astroloog die deze vorm gebruikt, gaat bij de berekening van een horoscoop uit van dieren. Niet van één dier, maar van drie:
- jaardier
- maanddier
- innerlijk dier
De Chinese astrologie gebruikt niet, zoals de westerse astrologie, de posities van de planeten, de zon en de maan. Zij werkt met de Chinese kalender en numerologische technieken, aangevuld met yin en yang en de vijf elementen.
Er zijn verschillende varianten van Chinese astrologie, waaronder:
- Vier pilaren-astrologie
- Negen Sterren Ki-astrologie
- Sterrenpoort-astrologie
Wil je meer weten over Chinese astrologie, de twaalf jaardieren en de vijf elementen? Dan lees je daar verder.
Soorten astrologie
Een astroloog kiest zelf in welke stroming hij of zij zich verdiept, en welke soorten astrologie hij of zij tijdens een consult aanbiedt. Hieronder staan de soorten die vandaag de dag het meest worden gebruikt.
Psychologische astrologie
Deze vorm is opgezet door psychologisch georiënteerde astrologen. Zij gebruiken onder meer de begrippen van Carl Jung en lezen in een horoscoop vooral psychologische ontwikkeling.
Klassieke astrologie
Klassieke astrologie kijkt minder naar psychische aspecten en meer naar de geboortehoroscoop als wegenkaart: hoe navigeer je door je leven, waar liggen de successen en waar de gebreken?
Medische astrologie
Medische astrologie brengt een horoscoop in verband met psychische en lichamelijke klachten. Let op: dit is geen medische diagnose en geen vervanging van advies of behandeling door een arts. Heb je gezondheidsklachten, ga dan naar je huisarts.
Zakelijke astrologie
Zakelijke astrologie richt zich op het bedrijfsleven. Denk aan vragen over de richting van je bedrijf, over de strategie of over het moment waarop je een stap zet.
Vrouwenastrologie
De menstruatiecyclus wordt vaak in verband gebracht met de maancyclus, omdat beide ongeveer 28 dagen duren. Dat is een associatie, geen aangetoond verband. Ook zwangerschap, bevalling en overgang komen bij vrouwenastrologie aan bod.
Ontwikkelingsastrologie
Wil je je verder ontwikkelen, dan kan een astroloog aan de hand van je geboortehoroscoop benoemen welke fases je hebt doorlopen en welke nog komen.
Zwarte Lichten Astrologie
Zwarte Lichten Astrologie gaat terug op de Franse auteur en astroloog Jean Carteret; George Bode bracht haar naar Nederland. Zij gebruikt zwarte lichten om de spirituele dimensie zichtbaar te maken op drie niveaus:
- Spiritueel niveau: wat je levensweg is en welke stappen nodig zijn om het beste uit jezelf te halen
- Psychologisch niveau: je creativiteit, je autoriteit en je talenten
- Praktisch niveau: het behalen van succes en de vraag welke baan bij je past
Studie erkend astroloog
In Nederland kun je verschillende opleidingen volgen om erkend astroloog te worden. De Astrologische Vakvereniging Nederland (AVN) erkent opleidingen, cursussen en workshops. Alleen met een erkende opleiding word je erkend astroloog; een losse cursus of workshop is daarvoor niet genoeg. Wil je erkend praktijkvoerend astroloog worden, dan leg je een landelijk examen af.
Zo’n opleiding leert je de technieken en methoden van het vak. Een astroloog haalt de gegevens uit speciale software om bijvoorbeeld een horoscoop te berekenen, en moet die uitkomsten daarna kunnen duiden. Bij westerse astrologie betekent dat onder meer aflezen waar de planeten staan. In de blog over de betekenis van astrologie lees je wat er allemaal op een westerse horoscoop staat.
Daarnaast vraagt het vak mensenkennis en taalvaardigheid. Je moet goed kunnen luisteren en je interpretatie in begrijpelijke taal aan je cliënt kunnen uitleggen.
Veelgestelde vragen over astrologische stromingen
Hoeveel astrologische stromingen bestaan er?
Er zijn drie grote astrologische stromingen: de westerse, de vedische en de Chinese astrologie. Ze verschillen in herkomst, dierenriem en berekening.
Wat is het verschil tussen westerse en vedische astrologie?
De westerse astrologie gebruikt de tropische dierenriem en betrekt Uranus, Neptunus en Pluto in de berekening. De vedische astrologie gebruikt de siderische dierenriem, de actuele sterrenstand, en laat die planeten meestal weg. Ook is de vedische horoscoop rechthoekig en de westerse cirkelvormig.
Waarom verschilt mijn vedische sterrenbeeld van mijn westerse?
Door precessie: de aardas maakt een tolbeweging met een cyclus van ongeveer 26.000 jaar. De tropische dierenriem blijft aan de seizoenen gekoppeld, de siderische schuift mee met de sterren. Daardoor zijn de twee inmiddels ongeveer een heel teken uit elkaar gelopen en val je vedisch meestal een teken eerder.
Waar komt de vedische astrologie vandaan?
De vedische astrologie komt uit India, waar zij jyotisha heet. Vermoedelijk is zij de voorloper van de westerse astrologie.
Is astrologie wetenschappelijk onderbouwd?
Nee. De bekendste toets is het dubbelblinde onderzoek van Shawn Carlson in Nature (1985): astrologen konden geboortehoroscopen niet beter aan persoonlijkheidsprofielen koppelen dan op grond van toeval te verwachten viel. Astrologie is dus geen voorspellende wetenschap. Dat neemt niet weg dat mensen haar gebruiken als taal om over zichzelf en over levensfases na te denken.
Kun je in Nederland astroloog worden?
Ja. In Nederland volg je een door de AVN erkende opleiding om erkend astroloog te worden. Wil je erkend praktijkvoerend astroloog worden, dan leg je een landelijk examen af.
Hoe we dit artikel hebben gemaakt
Eerste publicatie op , laatst bijgewerkt op . Onze redactie heeft dit artikel gecontroleerd op feiten, cijfers en bronnen.
Zie je een fout, of mis je iets? Laat het ons weten, dan zoeken we het uit en passen we het artikel aan. Zo werkt onze redactie.
Bronnen
- Shawn Carlson, A double-blind test of astrology, Nature, jaargang 318, pagina 419 tot 425, 1985. Zonder link, want de uitgever is commercieel en er is geen vrij toegankelijke versie. Draagt de bekendste dubbelblinde toets van astrologische duidingen.
- C.G. Jung, Synchronicity: An Acausal Connecting Principle, 1952, Collected Works deel 8. Zonder link, want de vindplaats is een commerciele uitgever. Draagt het begrip synchroniciteit waarop de psychologische astrologie leunt
- Encyclopaedia Britannica, Zodiac, geraadpleegd 16 september 2026. Zonder link, want het is een commerciële uitgever. Draagt de opbouw en de geschiedenis van de dierenriem.
- Sophia Centre for the Study of Cosmology in Culture, University of Wales Trinity Saint David, Cultural Astronomy and Astrology. De academische studie van astrologie als culturele traditie, de maat waarmee dit artikel de stromingen beschrijft.
Geschreven door
Team Kennisdomein is de redactie van Kennisdomein. We maken onderwerpen die ingewikkeld lijken begrijpelijk voor iedereen, in gewone taal.
Verder lezen in Maatschappelijk
Wat is een ascendant en hoe bereken je hem op de minuut?Je ascendant is het teken dat bij je geboorte aan de oostelijke horizon opkwam. Lees hoe je hem berekent en waarom elke minuut telt.
Wat is astrologie? Betekenis, elementen en horoscoopAstrologie verbindt de stand van hemellichamen met het leven op aarde. Lees hoe een horoscoop werkt en wat het waard is.
Chinees sterrenbeeld: de betekenis van elk dier en elementEen Chinees sterrenbeeld is het dier van je geboortejaar, een van twaalf, met een van vijf elementen. Lees wat elk dier betekent.
Sterrenbeelden: betekenis, datums en maanden van de 12 tekensWelk sterrenbeeld hoort bij jouw geboortemaand? Bekijk de datums en eigenschappen van alle 12 sterrenbeelden, van Ram tot Vissen.