Wat is astrologie? Betekenis, elementen en horoscoop
Astrologie verbindt de stand van hemellichamen met het leven op aarde. Lees hoe een horoscoop werkt en wat het waard is.
Het Sophia Centre for the Study of Cosmology in Culture omschrijft astrologie als ‘de praktijk van het verbinden van hemellichamen met levens en gebeurtenissen op aarde en de traditie die daaruit is voortgekomen’. Astrologie geeft dus theorieën weer over de relatie tussen de verschijnselen aan de hemel en de verschijnselen op de aarde. Het is geen wetenschap. In de bekendste proef, die de natuurkundige Shawn Carlson in 1985 publiceerde in het tijdschrift Nature, koppelden 28 astrologen persoonlijkheidsprofielen niet beter aan geboortehoroscopen dan het toeval. Op deze pagina gaat het vooral over de westerse astrologie.
De letterlijke vertaling van astrologie
Astrologie is afgeleid van de Griekse taal en bestaat uit twee woorden. Astron betekent ster en logos betekent leer. Astrologie is dus de leer van de sterren(beelden).
Geschiedenis van astrologie
Sommige onderzoekers herkennen in de grotschilderingen van Lascaux, zo’n zeventienduizend jaar oud, een afbeelding van de sterrengroep de Plejaden. Die uitleg is niet onomstreden. Wat wel vaststaat, is dat mensen toen al naar de hemel keken en er betekenis aan gaven.
Duizenden jaren geleden begonnen mensen met het bestuderen van de zon, de sterren en de maan. Zij waren toen nog niet bezig met horoscopen, maar ze ontdekten wel dat je de hemellichamen met elkaar in verband kon brengen. Zo kwamen mensen erachter wanneer je het beste kon zaaien en wanneer je het beste kon oogsten. Ook gebruikten ze de sterren om te bepalen wanneer het een goede tijd was om te jagen of te strijden.
Er zijn kleitabletten gevonden uit de Babylonische tijd. Kleitabletten zijn tabletten van klei die dienstdeden als informatiedrager. Uit die tabletten blijkt onder meer dat onze voorouders de hemel en de aarde met elkaar in verband probeerden te brengen.
Basisprincipes van astrologie
Er zijn verschillende soorten astrologie en verschillende methodes van astrologie zijn:
- Westerse astrologie
- Chinese astrologie
- Arabische astrologie
- enzovoort
Er zijn verschillende vormen van astrologie
- Psychologische astrologie: als het om innerlijke processen van mensen gaat, dan gebruikt de astroloog de regels die op psychologische astrologie van toepassing zijn.
- Zakelijke astrologie: gaat de vraag over bijvoorbeeld een arbeidsovereenkomst, dan gelden de regels die bij zakelijke astrologie horen.
Het is wel van belang te weten dat je met een horoscoop geen ‘intelligentie’ kunt laten berekenen. Ook zal een astroloog je niet vertellen of je ‘aardig’ of ‘stom’ bent. De astroloog kan wel de behoeften van iemand aangeven. Een horoscoop vertelt je hoe je het beste uit jezelf kunt halen. Daarom wordt een horoscoop ook wel een wegenkaart genoemd.
De vier elementen en hun dierenriemtekens
Om een horoscoop te berekenen gebruikt de westerse astrologie vier elementen: vuur, water, aarde en lucht. Ze geven volgens die leer informatie over je persoonlijkheid en over de energie die je uitstraalt. Bij elk element horen drie van de twaalf dierenriemtekens.
| Element | Staat voor | Dierenriemtekens |
|---|---|---|
| Vuur | licht, warmte, energie | ram, leeuw, boogschutter |
| Aarde | houvast | stier, maagd, steenbok |
| Lucht | vrijheid, ruimte | tweelingen, weegschaal, waterman |
| Water | gevoel, leven, stroming | kreeft, schorpioen, vissen |
Daarnaast kent de astrologie drie kruizen:
- Hoofdkruis
- Vaste kruis
- Beweeglijke kruis
Die kruizen geven volgens de leer aan wat je nodig hebt om het leven aan te kunnen wanneer je problemen hebt. Een astroloog kent deze elementen en kruizen en gebruikt ze om je inzicht te geven in psychische processen en patronen.
Vóór de vierde eeuw voor Christus werd er nog geen gebruikgemaakt van dierenriemtekens. Vanaf die tijd ontwikkelden astrologen een nieuw systeem: een nieuwe meetlat langs de hemel. Dat systeem, dat astrologen nog steeds gebruiken, staat los van de precessie (de langzame tuimeling van de aardas) en los van de sterrenbeelden. Die meetlat verschuift dus niet en heet de dierenriem. Een teken van de dierenriem is daarmee iets anders dan een sterrenbeeld. Spreken astrologen over de dierenriem (ecliptica), dan bedoelen zij dit systeem.
Horoscoop berekenen en interpreteren
Een horoscoop wordt ook wel een hemelkaart genoemd. Wij bevinden ons op de aarde en kijken vanaf de aarde naar de hemel; daarom is de aarde het centrum van die kaart. Een astroloog praat niet over sterrenbeelden, maar over de tekens van de dierenriem. Sterrenbeelden verschuiven namelijk wel en de tekens van de dierenriem niet. Zo kun je een geboortehoroscoop laten berekenen, maar ook een horoscoop over een huwelijk of een arbeidsovereenkomst. Voor bijna alles wat gebeurt, kan een horoscoop worden berekend.
Voor een geboortehoroscoop heeft de astroloog nodig:
- Geboortedag
- Geboortemaand
- Geboortejaar
- Geboorteplaats
- Exacte geboortetijd
Met deze gegevens berekent een astroloog de geboortehoroscoop. Na de berekening volgt een tekening die uit verschillende delen bestaat:
- De twaalf tekens van de dierenriem
- De zon, de maan en de planeten
- De twaalf huizen
- De ascendant
- De aspecten
Vervolgens interpreteert de astroloog die berekening.
Astrologie en astronomie
Astrologie en astronomie worden weleens door elkaar gehaald, maar ze verschillen wezenlijk van elkaar. Astronomie is een van de oudste natuurwetenschappen en heet in het Nederlands ook wel sterrenkunde. Astrologie is geen wetenschap: een astroloog geeft een interpretatie door hemellichamen te verbinden met levens en gebeurtenissen op aarde.
| Kenmerk | Astrologie | Astronomie |
|---|---|---|
| Wat het is | een leer en een traditie | een natuurwetenschap |
| Onderzoekt | welke betekenis de stand van hemellichamen heeft voor mensen | hoe het heelal fysiek in elkaar zit |
| Werkwijze | een horoscoop berekenen en interpreteren | waarnemen, meten en theorieën toetsen |
| Bestudeert onder meer | dierenriemtekens, huizen, ascendant, aspecten | sterren, planeten, manen, sterrenstelsels |
| Waar het gebeurt | astrologische praktijken en opleidingen | universiteiten, instituten en ruimtevaartorganisaties |
Op deze pagina ging het vooral over de westerse astrologie. In ons artikel over de astrologische stromingen lees je meer over de andere soorten en over de benaderingen van andere culturen en landen.
Veelgestelde vragen over astrologie
Wat is het verschil tussen astrologie en astronomie?
Astronomie is de wetenschap (sterrenkunde) die hemellichamen objectief bestudeert met waarnemingen en toetsbare theorieën. Astrologie is geen wetenschap, maar legt een betekenisvol verband tussen de stand van hemellichamen en gebeurtenissen op aarde.
Is een dierenriemteken hetzelfde als een sterrenbeeld?
Nee. Een sterrenbeeld is een groep sterren aan de hemel; een dierenriemteken is een vak op een denkbeeldige meetlat langs de ecliptica. Die meetlat verschuift niet mee met de precessie van de aardas, de sterrenbeelden wel. Daardoor vallen de twee tegenwoordig niet meer samen.
Welke soorten astrologie zijn er?
De bekendste vormen zijn de westerse, de Chinese en de Arabische astrologie. Binnen de westerse astrologie bestaan daarnaast benaderingen als psychologische en zakelijke astrologie.
Wat betekenen de vier elementen in de astrologie?
In de westerse astrologie staan vuur, aarde, lucht en water voor verschillende eigenschappen en energie. Vuur staat voor licht, warmte en energie, aarde voor houvast, lucht voor vrijheid en ruimte en water voor gevoel en stroming. Elk element hoort bij drie dierenriemtekens.
Hoe betrouwbaar is astrologie?
Als voorspelling niet. In de proef die Shawn Carlson in 1985 in Nature publiceerde, kregen astrologen per persoon een geboortehoroscoop en drie persoonlijkheidsprofielen. Ze kozen het juiste profiel even vaak als je met gokken zou doen. Als manier om over jezelf na te denken kan een horoscoop wel iets opleveren, zolang je hem niet als feit leest.
Wat heb je nodig voor een geboortehoroscoop?
Een astroloog heeft je geboortedag, geboortemaand, geboortejaar, geboorteplaats en de exacte geboortetijd nodig. Daarmee berekent hij de stand van de hemellichamen op het moment van je geboorte. De numerologie heeft genoeg aan je geboortedatum en je naam, want daar komt geen hemel aan te pas.
Hoe we dit artikel hebben gemaakt
Eerste publicatie op , laatst bijgewerkt op . Onze redactie heeft dit artikel gecontroleerd op feiten, cijfers en bronnen.
Zie je een fout, of mis je iets? Laat het ons weten, dan zoeken we het uit en passen we het artikel aan. Zo werkt onze redactie.
Bronnen
- Sophia Centre for the Study of Cosmology in Culture, University of Wales Trinity Saint David, Cultural Astronomy and Astrology. De omschrijving van astrologie als praktijk en traditie.
- Culture and Cosmos, het tijdschrift van het Sophia Centre over de geschiedenis van astrologie en culturele astronomie.
- Shawn Carlson, A double-blind test of astrology, Nature, jaargang 318, 1985, pagina’s 419 tot 425. De proef waarin astrologen persoonlijkheidsprofielen niet beter dan het toeval aan horoscopen koppelden; het tijdschrift is van een commerciële uitgever en staat daarom zonder link.
Geschreven door
Team Kennisdomein is de redactie van Kennisdomein. We maken onderwerpen die ingewikkeld lijken begrijpelijk voor iedereen, in gewone taal.
Verder lezen in Maatschappelijk
Wat is een ascendant en hoe bereken je hem op de minuut?Je ascendant is het teken dat bij je geboorte aan de oostelijke horizon opkwam. Lees hoe je hem berekent en waarom elke minuut telt.
Astrologische stromingen: westers, vedisch en ChineesEr zijn drie grote astrologische stromingen: de westerse, de vedische en de Chinese. Ze verschillen in berekening en dierenriem.
Chinees sterrenbeeld: de betekenis van elk dier en elementEen Chinees sterrenbeeld is het dier van je geboortejaar, een van twaalf, met een van vijf elementen. Lees wat elk dier betekent.
Sterrenbeelden: betekenis, datums en maanden van de 12 tekensWelk sterrenbeeld hoort bij jouw geboortemaand? Bekijk de datums en eigenschappen van alle 12 sterrenbeelden, van Ram tot Vissen.