Boom kappen in je tuin: wanneer heb je een vergunning nodig?

Elke gemeente heeft eigen regels voor het kappen van bomen, schrijft het Juridisch Loket. Hoe groot die verschillen zijn, zie je op de pagina’s bovenaan in Google niet. Wij hebben op 22 oktober 2026 de regels van de twintig grootste gemeenten van Nederland gelezen, in hun verordeningen en op hun eigen websites. In 10 van de 20 heb je een vergunning nodig zodra je boom een bepaalde dikte heeft. In 7 alleen als de boom op een lijst of kaart staat. Ook wat je voor de vergunning betaalt, loopt ver uiteen: van niets in Amersfoort tot 735 euro in Utrecht.

Zo weet je of je een vergunning nodig hebt

Je hebt drie dingen nodig: de regels van je eigen gemeente, de dikte van je boom en een blik in de boom zelf.

• Doe de vergunningcheck in het Omgevingsloket, of zoek op de website van je gemeente naar boom kappen. Het Juridisch Loket noemt de online check als eerste stap.
• Meet de stamomtrek op 1,30 meter boven de grond. Heeft de boom meer stammen, dan telt de dikste.
• Kijk of de boom op een lijst met monumentale of beschermde bomen staat. Dan heb je in veel gemeenten altijd een vergunning nodig, hoe dun de boom ook is.
• Controleer of er een nest in zit. Een nest waarin vogels broeden, mag je niet vernielen, ook niet als je een kapvergunning hebt.

Een vergunning kan alleen de eigenaar van de grond aanvragen, schrijft het Juridisch Loket. Huur je je huis, dan vraagt je verhuurder de vergunning aan, of jij met zijn schriftelijke toestemming.

De twintig grootste gemeenten naast elkaar

Dit zijn de regels voor een gewone boom in je eigen tuin. Het gaat om de twintig gemeenten met de meeste inwoners op 1 januari 2026, volgens het CBS. Een maat is de stamomtrek op 1,30 meter, tenzij er doorsnede staat. Klik op de naam van de gemeente voor de regels zelf.

Gemeenten die naar de dikte van de stam kijken

Rotterdam en Almere

Rotterdam is een uitzondering. Daar zijn bomen van een particulier vrijgesteld tot een omtrek van 361 centimeter. Dat staat in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV), het lokale regelboek van de gemeente. De gewone grens van 50 centimeter geldt daar voor bomen van bijvoorbeeld een bedrijf of een woningcorporatie. Woon je in Almere, dan heb je nooit een kapvergunning nodig voor een boom op je eigen grond. De gemeente raadt wel aan om het eerst met je buren te bespreken.

Gemeenten met een lijst of kaart

In deze zeven gemeenten heb je voor een gewone boom in je tuin geen vergunning nodig. Alleen voor bomen die de gemeente heeft aangewezen, op een lijst, een kaart of in een beschermd gebied.

Omtrek of doorsnede omrekenen

De meeste gemeenten rekenen met de omtrek van de stam, Groningen en Utrecht met de doorsnede. Omrekenen is makkelijk: deel de omtrek door 3,14. Een stam van 31 centimeter omtrek, de grens in Amsterdam, is dus ongeveer 10 centimeter dik. De 95 centimeter van Nijmegen is ongeveer 30 centimeter dik. Een rolmaat om de stam is genoeg.

Twijfel je, vraag het dan na bij je gemeente voordat je zaagt. Een gekapte boom krijg je niet terug.

Flink snoeien telt soms als boom kappen

Wie een boom alleen wil inkorten, denkt vaak dat er geen regels zijn. Maar veel gemeenten rekenen zwaar snoeien als kappen. Dan heb je dezelfde vergunning nodig. De grens verschilt:

Bij kandelaberen zet je de boom terug tot op de dikke takken. Dat geldt in de meeste van deze gemeenten als kappen, in elk geval de eerste keer. Zonder vergunning mag je in Utrecht hoogstens 40 procent van de kroon snoeien, schrijft de gemeente.

Boom kappen met een nest erin

Op meerdere gemeentewebsites staat dat boom kappen in het broedseizoen niet mag. Omgevingsdienst De Vallei handelt de vergunningen voor onder meer Ede af. Ede en de omgevingsdienst schrijven dat je volgens de Omgevingswet niet mag kappen van 15 maart tot 1 september. Zwolle noemt 15 maart tot 15 juli. Die data staan niet in de wet. Het woord broedseizoen komt in het Besluit activiteiten leefomgeving, waar de regels voor vogels staan, niet voor.

Wat de wet wel verbiedt: een nest opzettelijk vernielen of broedende vogels opzettelijk storen, tenzij de provincie daar een speciale vergunning voor geeft. Dat gebeurt alleen bij uitzondering, bijvoorbeeld als een boom dreigt om te vallen. Het verbod geldt op elk moment van het jaar. Je hoeft het niet met kwade bedoelingen te doen: wie zaagt terwijl er een vogel in broedt, overtreedt de wet al, schrijft Vogelbescherming. Voor het broedseizoen staat geen vaste periode, schrijft Vogelbescherming Nederland. Veel vogels broeden ongeveer tussen 15 maart en 15 juli, maar de blauwe reiger begint al in februari en sommige zangvogels broeden nog in augustus. De nesten van onder meer de huismus, de gierzwaluw en de steenuil zijn zelfs het hele jaar beschermd.

Kijk dus altijd in de boom voordat je zaagt, ook in de winter. Zit er een nest in gebruik in, wacht dan tot de jongen uitgevlogen zijn. Gemeenten mogen wel zelf in een vergunning zetten dat je in een bepaalde periode niet mag kappen, zoals Rotterdam in zijn regels noemt. Houd je dan aan die datum.

Boom kappen buiten de bebouwde kom

Woon je buiten de bebouwde kom, dan lees je soms dat je altijd een kapmelding moet doen bij de provincie. Zo staat het bij Omgevingsdienst De Vallei. Voor een boom in je tuin geldt die landelijke meldplicht niet. De landelijke regels voor de kapmelding gelden niet voor bomen op erven of in tuinen, staat in het Besluit activiteiten leefomgeving. Ook een groepje bomen kleiner dan 10 are (1.000 vierkante meter) of een rij van hoogstens 20 bomen valt erbuiten.

Heb je meer, zoals een stuk bos, dan moet je de kap melden: minstens vier weken en hoogstens een jaar van tevoren. Binnen drie jaar moet je op dezelfde grond nieuwe bomen planten. Je gemeente kan ook buiten de bebouwde kom eigen regels hebben voor tuinen. Eindhoven doet dat bijvoorbeeld.

Wat aanvragen kost en hoe lang het duurt

Je vraagt een kapvergunning aan bij je gemeente of via het Omgevingsloket, met je DigiD. Meestal beslist de gemeente binnen acht weken, schrijft het Juridisch Loket. De gemeente maakt je aanvraag en daarna de vergunning bekend. Tegen de vergunning kunnen buren bezwaar maken.

Wanneer je daarna mag zagen, zeggen gemeenten verschillend. Utrecht, Groningen en Amersfoort zeggen dat je zes weken moet wachten, tot de bezwaartermijn voorbij is. Zaanstad en Ede noemen vier weken. Volgens de Omgevingswet geldt een vergunning vanaf de dag na de bekendmaking, of na vier weken als de gemeente dat in de vergunning bepaalt. Kijk dus in je vergunning zelf.

Vaak moet je een nieuwe boom planten. Amsterdam, Utrecht, Haarlem, Enschede en Zwolle doen dat als vaste regel; Zwolle spreekt van een herplantplicht van 100 procent. Andere gemeenten kunnen het in de vergunning zetten. Lukt herplanten niet, dan vragen sommige gemeenten geld voor een bomenfonds.

Niet elke reden telt. Schaduw op je zonnepanelen is in Utrecht en Amersfoort geen reden om een vergunning te geven. Utrecht noemt ook overlast van vogels, bladluis of vallend blad.

Een dode of gevaarlijke boom kappen

Ook bij het kappen van een dode boom verschillen de regels. In Nijmegen en Zaanstad mag je een dode boom zonder vergunning kappen. In Amsterdam en Apeldoorn heb je ook voor een dode boom een vergunning nodig. Let ook op holtes en nesten; ook een dode boom kan bewoond zijn.

Is een boom na een storm gevaarlijk, dan hoef je niet acht weken te wachten. Zaanstad noemt dat een noodkap: de eigenaar mag de boom dan direct kappen. In Rotterdam kan het na mondelinge toestemming van de burgemeester, in Eindhoven via een noodvelling. Bel bij twijfel je gemeente.

Kappen zonder vergunning

Boom kappen zonder vergunning terwijl die wel nodig was, is strafbaar. Het kan betekenen dat je een strafblad krijgt, schrijft Utrecht. Volgens de Wet op de economische delicten kan de rechter dan een geldboete van de vierde categorie opleggen: sinds 1 januari 2026 tot 27.500 euro. Is de boom veel waard, dan mag de boete nog hoger zijn. Wie het met opzet doet, riskeert in theorie zelfs een gevangenisstraf tot twee jaar. Dat zijn de grenzen in de wet, geen gewone boetes.

Utrecht en Eindhoven noemen in hun beleid een herplantplicht, vaak met een dwangsom: een bedrag dat je moet betalen zolang je niet herplant. Zwolle geeft een boete die is gericht op herstel; lukt herplanten niet, dan betaal je een financiële compensatie. Een vast boetebedrag per boom vonden we bij geen van de twintig gemeenten.

De boom van de buren

Staat de boom van je buren te dicht bij de erfgrens? Volgens de wet moet een boom minstens 2 meter van de erfgrens staan, een heg of struik een halve meter, schrijft het Juridisch Loket. Na 20 jaar kun je niet meer eisen dat de boom weggaat. Een gemeente mag een kleinere afstand vaststellen. Amsterdam, Rotterdam, Groningen en Eindhoven doen dat: daar mag een boom op een halve meter van de grens staan. Valt de boom van de buren bij storm in jouw tuin, lees dan wie stormschade betaalt.

Wil je buurman de boom weghalen, dan heeft hij zelf een vergunning nodig als die in zijn gemeente verplicht is. Wat je verder voor de winter in de tuin doet, lees je bij je tuin winterklaar maken. Wanneer je wat snoeit, staat in de tuinkalender.

Veelgestelde vragen over boom kappen