Op vakantie naar Flevoland: bezienswaardigheden en tips

Op vakantie naar Flevoland betekent natuur, water en ruimte in de jongste provincie van Nederland, in 1986 ingesteld op land dat ooit de Zuiderzee was.

Inhoudsopgave

    Is dat leuk, een vakantie in Flevoland? Zeker. De provincie is jong, maar er valt veel te zien, en door de centrale ligging is Flevoland een prima uitvalsbasis voor de rest van het land. Een dagje Amsterdam zit er zo in. Rust, natuur, cultuur en avontuur combineer je hier moeiteloos. Een blog uit de serie vakantie in Nederland.

    PlaatsRol in de provincieBekend om
    LelystadProvinciehoofdstadBataviastad, Belevenisbos, Aviodrome, Lelystad Airport
    AlmereGrootste stadWinkelhart, moderne architectuur, Dierenpark Almere Jungle
    UrkOudste plaats van de provincieVoormalig eiland, visserij, historische dorpskern
    EmmeloordHoofdplaats NoordoostpolderPoldertoren, landbouw en bloembollen
    DrontenCentrale polderplaatsEvenementen en het Wisentbos
    ZeewoldeJongste gemeente van NederlandHet Horsterwold, water- en bosrecreatie
    De belangrijkste plaatsen in Flevoland. Let op: Lelystad is de hoofdstad, maar Urk is verreweg de oudste plaats van de provincie.
    Op vakantie naar Flevoland

    Hoe is Flevoland ontstaan?

    Flevoland is de jongste provincie van Nederland en werd op 1 januari 1986 ingesteld als twaalfde provincie. Dat is bijzonder jong: de meeste andere provincies dateren uit de zestiende eeuw, met Noord-Brabant en Limburg als latere uitzonderingen uit respectievelijk de zeventiende en negentiende eeuw.

    Nog bijzonderder is hoe het land er kwam: door het droogleggen van delen van de Zuiderzee, tegenwoordig het IJsselmeer. Zuidelijk Flevoland viel in mei 1968 droog. Pas achttien jaar later kreeg het gebied de status van provincie.

    Flevoland bestaat uit twee delen: de Noordoostpolder en de Flevopolder. De Noordoostpolder is aan het vasteland vast ingepolderd, maar de Flevopolder is een eiland, en wel het grootste kunstmatige eiland ter wereld. Je komt er via bruggen, een spoortunnel en een dijk. De Flevopolder ligt ongeveer 5 meter onder zeeniveau en is dus sterk afhankelijk van dijken en gemalen, zeker met het oog op de opwarming van de aarde.

    Steden en plaatsen in Flevoland

    Omdat de provincie zo jong is, vind je er geen historische binnensteden zoals in de rest van Nederland. Lelystad is de provinciehoofdstad. Almere is met afstand de grootste stad en groeit nog altijd hard: van de tien grootste gemeenten van Nederland groeien alleen Amsterdam en Breda in de buurt van het tempo van Almere.

    Eén misverstand komt vaak terug: Lelystad is niet de oudste plaats van Flevoland. Die eer gaat naar Urk, dat als eiland in de Zuiderzee al eeuwenlang bewoond was voordat het door de inpoldering aan het vasteland kwam vast te liggen. Andere bekende plaatsen zijn Dronten, Emmeloord en Zeewolde.

    Aanvankelijk was de drooglegging alleen bedoeld om landbouwgrond te winnen. Maar er kwamen steeds meer mensen wonen, vooral vanuit de drukke regio Amsterdam. Die woonfunctie is inmiddels minstens zo belangrijk als de landbouw.

    Almere

    In Almere vind je een enorm winkelhart, een van de grootste van Nederland en in 2017 verkozen tot beste binnenstad van het land. Maar er is meer. Hoewel de provincie jong is, heeft het gebied een lange geschiedenis: tijdens de laatste ijstijd lag dit land ook droog en woonden er duizenden jaren mensen. Vindplaatsen van die bewoning zijn in de stad zichtbaar gemaakt en vaak als ontmoetingsplek ingericht. Ook zijn er scheepswrakken bewaard gebleven die tijdens de drooglegging tevoorschijn kwamen.

    Almere Stad

    • La Defense: een veelkleurig kantorencomplex
    • Citadel: winnaar Architectuurprijs Almere in 2006
    • De nieuwe bibliotheek: winnaar Architectuurprijs Almere in 2010
    • Landgoed Hagevoort: een industrieel monument in groene setting
    • Schouwburg Almere: een drijvend theater op het water

    Almere Haven

    • Golvend Land: een hoge woontoren met daarachter kleinere woontorens
    • Kasteel Almere: een onvoltooid kasteel langs rijksweg A6
    • Schaapskooi Vroege Vogelbos

    Almere kent bovendien veel grootschalige evenementen, waaronder het Almere Haven Festival, het Bevrijdingsfestival, Free Festival, Hardshock Festival en het Lichtkunstfestival. In 2022 vond in de stad de wereldtuinbouwtentoonstelling Floriade plaats; het terrein daarvan is daarna doorontwikkeld tot een nieuwe stadswijk.

    Natuur in Flevoland

    Juist doordat het gebied opnieuw is opgebouwd, is de natuur in Flevoland bijzonder. Na het inpolderen ontstond een groot en rijk natuurgebied, waarvan het meeste in beheer is bij Staatsbosbeheer. Dit zijn de drie belangrijkste gebieden.

    NatuurgebiedOmvangToegankelijkheidWat je er ziet
    OostvaardersplassenOngeveer 56 km²Beperkt toegankelijkOverwinterende vogels, grote grazers als edelherten en paarden
    LepelaarplassenKleiner, aan het MarkermeerWandelen met gids (augustus tot maart); fietsen het hele jaarKleimoeras, kwelplas, vogelhut en kijkschermen
    HorsterwoldOngeveer 3.700 hectareVrij toegankelijk, maar zonder padenGrootste loofbos van Nederland, rode eekhoorns
    De drie belangrijkste natuurgebieden van Flevoland.

    De Oostvaardersplassen liggen tussen Almere en Lelystad en bestaan uit een droog en een nat deel. Het gebied heeft internationale betekenis, omdat er veel vogels overwinteren. Op de droge delen lopen grote grazers.

    De Lepelaarplassen zijn sinds 1971 natuurreservaat. De kern is een kleimoeras, met drie plassen die door zandwinning zijn ontstaan. Langs de dijk ligt een kwelplas met veel vogels, en bij gemaal De Blocq van Kuffeler vind je bezoekerscentrum De Trekvogel. In het broedseizoen (maart tot en met juli) zijn alleen de vogelhut en de randpaden open. Fietsen kan het hele jaar: er ligt een route van 12 kilometer rondom het gebied, met kijkschermen onderweg.

    Het Horsterwold bij Zeewolde is een jong bos van ongeveer 3.700 hectare en daarmee het grootste loofbos van Nederland. De bomen groeien er opvallend hard, doordat de grond zeer vruchtbaar is. Het is deels productiebos, maar er is ook een ‘stille kern’ waar de natuur haar gang mag gaan. Je mag er struinen, maar paden zijn er niet: trek dus laarzen aan.

    Leuke uitjes in Flevoland

    In en rond Flevoland is veel te doen. Je bent zo in Amsterdam, Zwolle, Amersfoort of Utrecht, of in de natuur op de Veluwe. Hieronder een paar tips voor uitjes in de provincie zelf, met of zonder kinderen.

    Dierenpark Almere Jungle

    Bij Dierenpark Almere Jungle ontmoet je dieren in hun natuurlijke habitat: vogels, zoogdieren, vissen, reptielen, insecten en ongewervelden. Je kunt er zelfs een dier adopteren. Verder zijn er een botanische tuin, een Jungle-café en opvang voor exotische dieren.

    Aviodrome

    Dit luchtvaartmuseum ligt bij Lelystad Airport; reserveren is verplicht. Je bekijkt er bijzondere vliegtuigen van dichtbij, ook toestellen uit de Tweede Wereldoorlog, binnen en buiten. Er valt bovendien van alles te doen: een vluchtsimulator, schatkamers, een uitkijkplatform, een 4D-filmtheater, een radiokamer, speeltoestellen en een enorm springkussen. Je kunt er zelfs een rondvlucht maken.

    Belevenisbos

    Het grootste speelbos van Nederland, ruim 40 hectare groot, ligt in Lelystad. Alle ruimte om te wandelen, te voetballen, te picknicken en in het water te spelen. Dat water is een halve tot een hele meter diep en op warme dagen een uitkomst.

    De Orchideeënhoeve

    De Orchideeënhoeve bij Luttelgeest is een overdekt dagje uit met verschillende tuinen: een vlindertuin, een stokstaartjestuin en een regenwoud. Je ziet er flamingo’s, een grote waterval, aapjes, vissen, vogels, leguanen, schildpadden en mini-ezeltjes. Voor kinderen is er een overdekte speeltuin, en er is een restaurant.

    Veelgestelde vragen over een vakantie in Flevoland

    Wanneer is de provincie Flevoland ontstaan?

    Flevoland is op 1 januari 1986 ingesteld als twaalfde provincie van Nederland. Het land zelf is ouder: Zuidelijk Flevoland viel in mei 1968 droog. Het duurde dus nog achttien jaar voordat het gebied een eigen provincie werd.

    Wat is de oudste plaats van Flevoland?

    Urk. Dat was eeuwenlang een bewoond eiland in de Zuiderzee en kwam pas door de inpoldering aan het vasteland te liggen. Lelystad is weliswaar de provinciehoofdstad, maar dateert van na de drooglegging.

    Wat is de grootste stad van Flevoland?

    Almere, met ruime afstand tot de rest. De stad behoort tot de tien grootste gemeenten van Nederland en groeit nog altijd sneller dan het landelijk gemiddelde.

    Welke natuurgebieden moet je in Flevoland gezien hebben?

    De Oostvaardersplassen, de Lepelaarplassen en het Horsterwold. De eerste twee zijn vooral interessant voor vogelaars, het Horsterwold is het grootste loofbos van Nederland en je mag er vrij doorheen struinen. Houd rekening met het broedseizoen: dan zijn delen van de gebieden gesloten.

    Waarom is de Flevopolder bijzonder?

    Het is het grootste kunstmatige eiland ter wereld. De polder ligt ongeveer 5 meter onder zeeniveau en is bereikbaar via bruggen, een spoortunnel en een dijk. Dat maakt het gebied volledig afhankelijk van dijken en gemalen.

    Bronnen

    • Provincie Flevoland — geschiedenis van Flevoland (instelling provincie 1986, drooglegging Zuidelijk Flevoland 1968)
    • CBS — bevolkingsgroei per gemeente, 2026
    Eerste publicatie op: 15 december 2022
    Geschreven door: Chadli Hachani
    Van Kennisdomein
    Chadli Hachani is de oprichter van Kennisdomein.nl. Hij is in 2008 afgestudeerd (leisure management) en heeft veel ervaring opgedaan als ondernemer van verschillende initiatieven. Daarnaast heeft hij ruim vijftien jaar managementervaring...
    Meer informatie

    Aanbevolen artikelen

    Kind in oorlog Gaza
    Over de wereld
    Het is een van de meest complexe en langdurige conflicten in het Midden-Oosten: de oorlog in Gaza. De laat...
    Michel Steers Graffiti 'piece'
    Over de wereld
    Graffiti is tekst of beeld dat met spuitbussen op muren en objecten wordt aangebracht. Lees over de beteke...
    Oude boeken
    Over de wereld
    In ons blog Boeken, welke gen...
    Trein in Nederland
    Over de wereld
    Bijzondere stations in Nederland zijn er genoeg: van het jugendstilstation Haarlem tot het futuristische R...
    Meer artikelen over Over de wereld