Waterschapsbelasting 2026 per waterschap en wat 2027 brengt

Een gezin met een koophuis betaalt in 2026 gemiddeld € 511 aan waterschapsbelasting. Wie alleen woont in een huurhuis betaalt gemiddeld € 213. Die cijfers komen van de Unie van Waterschappen. Daarin werken de 21 waterschappen samen. De tarieven voor 2027 waren op 4 oktober 2026 nog niet bekend. Elk waterschap stelt ze aan het eind van het jaar zelf vast. Wat je betaalt, hangt vooral af van waar je woont en met hoeveel mensen. Meer artikelen over geld vind je in het kennisgebied Financieel.

Rond 1 maart ligt de envelop van je waterschap op de mat. Het bedrag is meestal hoger dan vorig jaar. Wat je in een ander waterschap zou betalen, staat er niet bij. Dat zetten wij hier naast elkaar.

Waterschapsbelasting 2027 en wat al bekend is

Op 4 oktober 2026 vonden wij voor 2027 nog geen vastgesteld tarief.

Zo ging het vorig jaar. Op 10 november 2025 meldde de Unie van Waterschappen de eerste bedragen voor 2026. Die waren nog voorlopig. In de weken daarna namen de besturen hun besluit. Naar verwachting komt er dus half november 2026 een eerste landelijk beeld voor 2027.

Waarom de rekening naar verwachting weer stijgt

De waterschappen investeren veel, en dat bepaalt vooral de rekening. Van 2026 tot en met 2030 steken ze samen gemiddeld € 3,3 miljard per jaar in hun werk. Het meeste gaat naar dijken en zuiveringen. “Ik verwacht dan ook dat onze belastingen in de komende jaren zullen blijven stijgen”, schrijft Unie-bestuurslid Floor Wissing-Kunst in de publicatie Waterschapsbelastingen 2026.

Op 21 mei 2026 meldde de Unie een onderzoek naar de jaren tot 2050. Volgens dat onderzoek kunnen de lasten voor inwoners en bedrijven in 25 jaar verdubbelen. De inflatie komt daar nog bij.

Scheldestromen, het waterschap met het kantoor in Middelburg, rekent voor 2027 al op 9,9 procent hogere kosten. Dat staat in zijn Kadernota 2027, het stuk waarmee het bestuur de begroting voorbereidt. Die kosten wil het uit de belasting betalen. Een tarief is dat nog niet. Het bestuur beslist in november 2026, en het gaat om één waterschap.

Je stem telt pas voor 2028

Op woensdag 17 maart 2027 kies je een nieuw bestuur voor je waterschap. Dat beslist voor het eerst over de aanslag van 2028. De datum komt van de Kiesraad, het landelijke adviesorgaan en informatiecentrum voor verkiezingen. De tarieven voor 2027 stelt naar verwachting het oude bestuur nog vast. Wat je met je stem bepaalt, lees je in ons artikel over de waterschapsverkiezingen van 2027.

Wat je in 2026 per waterschap betaalt

Een gezin met een koophuis betaalt in 2026 tussen € 376 en € 652 aan waterschapsbelasting. Wie alleen huurt, betaalt € 145 tot € 280. Dat hebben wij voor alle 21 waterschappen uitgerekend. De aparte heffing voor wegen telt daarin niet mee. Bij het koophuis rekenden wij met een WOZ-waarde van € 370.000, net als de Unie. De WOZ-waarde is wat je huis volgens de gemeente waard is.

Alle 21 waterschappen naast elkaar

In de tabel hieronder zie je per waterschap wat drie huishoudens in een jaar betalen.

De volgorde hangt af van je huishouden

Een gezin met een koophuis is het goedkoopst uit bij De Dommel, met het kantoor in Boxtel. Daar betaalt het € 376 per jaar. Bij Noorderzijlvest, met het kantoor in Groningen, is dat € 652. Volgens onze berekening scheelt dat € 276,60 per jaar, voor hetzelfde gezin en hetzelfde huis.

Wie alleen huurt, betaalt in onze tabel het meest bij Amstel, Gooi en Vecht. Daar is het € 280, bijna twee keer zoveel als bij De Dommel.

Fryslân laat zien dat de volgorde per huishouden anders is. Wie er alleen huurt, betaalt € 190, minder dan op de meeste plekken. Een gezin met een koophuis betaalt er € 608. In onze tabel zijn alleen Noorderzijlvest en Scheldestromen duurder. Fryslân heeft het hoogste tarief over de waarde van het huis.

Vier waterschappen rekenen wegen apart

Vijf waterschappen beheren ook wegen buiten de bebouwde kom. Vier daarvan vragen daar een aparte heffing voor. In de tabel hieronder zie je wat een huurder en een huiseigenaar in die vier in 2026 extra betalen.

Die heffing mag een waterschap alleen vragen in het gebied waar het de wegen beheert. Zo staat het in de Waterschapswet. Die wet regelt wat een waterschap doet en welke belasting het mag vragen. Of jij de wegenheffing betaalt, zie je op je aanslag.

Tel je de wegen erbij, dan is Schieland en de Krimpenerwaard het duurst. Dat waterschap heeft zijn kantoor in Rotterdam. Een gezin met een koophuis betaalt er dan € 655. Wie alleen huurt, betaalt € 308. Dat zijn volgens onze berekening de hoogste bedragen van het land.

Scheldestromen is het vijfde waterschap met wegen. Daar zitten de kosten in 2026 nog in de gewone heffing, die iedereen betaalt. Ze staan dus al in de eerste tabel. Het bestuur besloot op 9 april 2026 om er een aparte wegenheffing van te maken. Dat kan pas als de regels voor het waterschap zijn aangepast.

Waar je aanslag uit bestaat

De aanslag voor je waterschapsbelasting heeft twee of drie regels. Met een aparte wegenheffing zijn het er meer. De eerste regel is een vast bedrag per huishouden. Dat heet de watersysteemheffing voor ingezetenen. Ingezetene is het woord van de wet voor wie in het gebied woont. Het geld gaat naar dijken, gemalen en schoon water in sloten en plassen. Huurders en eigenaren betalen hetzelfde.

De tweede regel is de zuiveringsheffing. Daarmee betaalt het waterschap het schoonmaken van wat jij doorspoelt. Gaat je afvalwater niet naar het riool maar naar een sloot, dan heet die regel verontreinigingsheffing.

Bezit je een huis, dan krijg je ook een derde regel. Je betaalt dan een percentage van de WOZ-waarde. Huur je, dan gaat die regel naar de eigenaar van het huis.

Alleen of met meer personen

Woon je alleen, dan betaal je voor het zuiveren één eenheid. Elk ander huishouden betaalt er drie. Dat regelt de Waterschapswet. Zo’n eenheid heet een vervuilingseenheid. Dat is het afvalwater dat één persoon gemiddeld in een jaar wegspoelt.

Die telling vinden wij grof. Een stel betaalt evenveel als een gezin met vier kinderen. Per persoon betaalt een stel voor het zuiveren dus anderhalf keer zoveel als iemand die alleen woont. En het gaat om een groot deel van de rekening. Bij een gezin met een koophuis gaat gemiddeld iets meer dan de helft van de aanslag naar het zuiveren. Dat rekenden wij uit. De wet staat ook toe dat een waterschap rekent met het water dat je verbruikt.

Je eigen aanslag narekenen

Met drie getallen reken je je aanslag na. Neem een gezin in het gebied van Rijnland, met een koophuis van € 450.000. Het vaste bedrag is in 2026 € 162,92. Voor het huis komt daar 0,02394 procent van de WOZ-waarde bij. Dat is € 107,73. Voor het zuiveren betaalt het gezin drie eenheden van € 95,87, samen € 287,61. Volgens onze berekening komt de aanslag daarmee op € 558,26.

Hoeveel de waarde van je huis uitmaakt, verschilt sterk. Bij Amstel, Gooi en Vecht betaal je omgerekend ongeveer € 18 voor elke € 100.000 die je huis waard is. In Fryslân is dat € 71.

Verhuizen in de loop van het jaar

Het waterschap kijkt naar de situatie op 1 januari. Wie op die dag in het waterschap woont, krijgt het vaste bedrag. Wie dan als eigenaar van het huis geregistreerd staat, krijgt de regel voor het huis. Verkoop je je huis in maart, dan staat die regel dus toch op jouw naam.

Voor het zuiveren geldt iets anders. Verhuis je in de loop van het jaar? Dan betaal je per woning alleen voor de tijd dat je er woont.

Wat er in 2026 aan de wet veranderde

Sinds 1 januari 2026 verdelen de waterschappen hun kosten anders. Zo staat het in een wet van 10 februari 2025. Vier groepen betalen: de bewoners en de eigenaren van gebouwen, grond en natuur.

Op je aanslag staat hetzelfde als eerst. Wat veranderde, is wie welk deel betaalt. Het deel voor grond en natuur hangt niet meer af van wat die grond waard is. De eigenaren van gebouwen betalen wat overblijft.

Volgens de Unie betalen eigenaren van huizen en bedrijfspanden in 2026 samen 11,7 procent meer dan in 2025. Het vaste bedrag van de huishoudens levert 5,8 procent meer op. Beide cijfers gaan over het geld voor dijken, waterbeheer en wegen. Nieuw is ook dat een woning een ander tarief heeft dan een bedrijfspand. Overal is het tarief voor een woning lager.

Niet overal ging de rekening omhoog

Gemiddeld steeg de rekening, maar niet overal. Wij vergeleken de tarieven van 2025 en 2026 in de tabel van het CBS, het statistiekbureau van de overheid.

Wie alleen huurt, betaalt bij Amstel, Gooi en Vecht in 2026 € 14,88 minder dan in 2025. Bij Vechtstromen, met het kantoor in Almelo, is dat € 8,62 minder. Bij Rijnland kwam er het meest bij: € 28,91. Dat is onze eigen berekening met het vaste bedrag en één eenheid voor het zuiveren.

Kwijtschelding van waterschapsbelasting bij een laag inkomen

Kun je de waterschapsbelasting niet betalen, dan kun je kwijtschelding vragen. Je betaalt dan niets of maar een deel. Het waterschap kijkt naar je inkomen en naar je vermogen. Dat is alles wat je bezit, zoals spaargeld en een auto. De regels zijn landelijk. Je waterschap mag op een paar punten ruimer zijn. Het mag ook minder kwijtschelden.

Hoeveel inkomen je mag hebben

De maat is de bijstandsnorm. Tot dat bedrag vult de gemeente je inkomen aan als je bijstand krijgt. Voor een alleenstaande is de norm sinds 1 juli 2026 € 1.419,46 per maand, inclusief vakantiegeld. De bedragen voor andere huishoudens staan in ons artikel over hoeveel bijstand je krijgt.

Alle waterschappen rekenen met 100 procent van die norm, schrijft de Unie van Waterschappen. Voor wie AOW heeft, het pensioen van de overheid, mag een waterschap een hogere norm nemen.

Het waterschap rekent niet met je hele inkomen. Huurtoeslag en zorgtoeslag tellen niet mee. Kinderbijslag en kindgebonden budget ook niet. Daarna gaat er nog een deel van je huur en je zorgpremie af. Heb je dan nog meer dan de norm, dan moet je daarvan betalen. Het waterschap kijkt 12 maanden vooruit en vraagt 80 procent van wat je in die tijd overhoudt. Dat staat in de landelijke regels van het ministerie van Financiën.

Een rekenvoorbeeld

Je woont alleen in een huurhuis en je aanslag is € 213. Je trekt eerst een deel van je huur en je zorgpremie af. Daarna houd je per maand € 20 meer over dan de norm. In een jaar is dat € 240. Daarvan gaat 80 procent naar de belasting. Dat is € 192, en dat betaal je zelf. De rest, € 21, wordt kwijtgescholden.

Volgens onze berekening ligt de grens bij deze aanslag op ongeveer € 22 per maand. Houd je meer over, dan krijg je niets kwijtgescholden.

Hoeveel spaargeld je mag hebben

De grens voor spaargeld ligt ongeveer bij de norm voor één maand. Daar komt een bedrag bij voor je huur en je zorgpremie. Een auto telt niet mee als hij € 3.350 of minder waard is.

Een waterschap mag de grens voor spaargeld verhogen. Een stel mag dan hoogstens € 2.000 meer hebben. Wie alleen woont, mag volgens onze berekening € 1.500 meer hebben. Voor een alleenstaande ouder is dat € 1.800. Kijk bij je eigen waterschap welke grens daar geldt.

Betalen in termijnen

Krijg je geen kwijtschelding en lukt betalen in één keer niet? Vraag dan om een betalingsregeling. Volgens de Unie komen daar geen rente en geen kosten bij.

Bezwaar maken tegen je waterschapsbelasting

Klopt je aanslag niet, dan heb je zes weken om bezwaar te maken. Zo staat het in de Algemene wet bestuursrecht, de wet over bezwaar tegen de overheid. De termijn begint op de dag na de datum op de aanslag. Je stuurt je bezwaar naar het waterschap of het belastingkantoor dat de aanslag verstuurde. Hoe je een bezwaarschrift indient, lees je in ons artikel daarover.

Het waterschap moet in hetzelfde kalenderjaar beslissen. Alleen als je bezwaar in de laatste zes weken van het jaar binnenkomt, mag het later. Bezwaar maken zet de betaling niet stil.

Ben je het niet eens met de WOZ-waarde, dan moet je bij de gemeente zijn. Hoe je bezwaar maakt tegen je WOZ-waarde, staat in een apart artikel.

Drie dingen om na te lopen

Kijk eerst naar het aantal eenheden voor het zuiveren. Woon je alleen en staan er drie, dan betaal je te veel. Was je op 1 januari nog geen eigenaar, dan hoort de regel voor het huis niet bij jou. Leg als laatste de WOZ-waarde naast de brief van de gemeente. Het moet hetzelfde bedrag zijn.

Klopt een van de drie niet, bel of mail dan het belastingkantoor. Wordt het niet meteen opgelost, stuur dan binnen de zes weken een bezwaar.

Veelgestelde vragen over waterschapsbelasting