Wat zijn satellieten en hoeveel zijn er?

Satellieten zijn objecten die in een baan om een groter hemellichaam draaien. In juli 2026 waren er ruim 16.000 actief rond de aarde. Ontdek hoe ze werken.

Team Kennisdomein

7 augustus 2026 ·

6 minuten Leestijd

1.4K X Bekeken

Er bestaan twee soorten satellieten: natuurlijke, zoals de maan, en door mensen gemaakte satellieten vol zonnepanelen en antennes. In dit artikel lees je hoeveel satellieten er zijn, hoe ze werken, wie ze maakt en wat ze kosten.

Hoeveel satellieten zijn er?

Op 31 juli 2026 draaiden er ongeveer 16.100 werkende satellieten om de aarde. Dat cijfer komt van het Space Debris Office van ruimtevaartorganisatie ESA. In totaal bevinden zich zo’n 18.840 satellieten in een baan om de aarde; het verschil bestaat uit toestellen die niet meer werken. Sinds het begin van de ruimtevaart in 1957 zijn er ongeveer 27.490 satellieten gelanceerd.

Het aantal groeit hard. Dat komt vooral door commerciële netwerken van veel kleine satellieten, waarvan Starlink van SpaceX de bekendste is. Omdat er bijna wekelijks nieuwe satellieten bij komen, is elk exact aantal snel verouderd.

Hoe werken satellieten

Hoe kan het dat satellieten in de ruimte blijven en niet verdwijnen of neerstorten? Dat komt door een combinatie van snelheid en zwaartekracht. Satellieten bewegen heel snel, zodat ze niet naar de aarde bewegen en tegelijkertijd trekt de zwaartekracht van de aarde ze in hun baan. Veel satellieten zijn voorzien van zonnepanelen om energie op te wekken en antennes om signalen te verzenden en ontvangen, en om dat laatste gaat het. De signalen van de satelliet maken namelijk dat we hier televisie kunnen kijken, kunnen bellen of bijvoorbeeld navigeren.

Wie maakt satellieten?

Satellieten worden gemaakt door grote bedrijven en ruimteorganisaties waaronder NASA (uit de VS) en ESA (de Europese ruimtevaartorganisatie). Zij ontwerpen en bouwen geavanceerde satellieten. Er zijn ook bedrijven zoals SpaceX, dat eigendom is van Elon Musk, die inmiddels een grote rol spelen in de ruimte. Elon Musk heeft met zijn Starlink-project al duizenden satellieten de ruimte in gestuurd. Deze satellieten zorgen voor snel internet, zelfs op afgelegen plekken. Als je geluk hebt kan je opeens een treintje satellieten van Musk aan de hemel spotten.

Wil je niet wachten tot je geluk hebt, dan kan je op speciale apps kijken wanneer de Starlink-satellieten de nachthemel doorkruisen.

Zijn er gevaren?

Ja, er zijn gevaren rondom satellieten. Om te beginnen is ruimtepuin een groot probleem. Dit zijn stukjes van oude satellieten of raketten die rondzweven. Als ruimtepuin tegen een werkende satelliet botst, kan dit veel schade veroorzaken. Ook kunnen satellieten gebruikt worden voor minder leuke activiteiten zoals spionage. Dit kan landen wantrouwend maken naar andere landen. Daarnaast maken sommige mensen zich zorgen over de grote hoeveelheid satellieten die de sterrenhemel kunnen bedekken.

Hoe groot dat puinprobleem is, laat een modelschatting van ESA zien: ongeveer 54.000 objecten in een baan om de aarde zijn groter dan 10 centimeter en zo’n 1,2 miljoen stukken puin meten tussen 1 en 10 centimeter. Die kleine stukjes zijn te klein om te volgen, maar bij de snelheden in een baan om de aarde richten ze wel schade aan.

Ook het bemande Internationaal Ruimtestation ISS heeft daarmee te maken. Ziet men ruimtepuin naderen, dan schuilt de bemanning uit voorzorg in de aangekoppelde capsules.

De toekomst van satellieten

De toekomst van satellieten is veelbelovend. Er komen steeds meer kleine en goedkope satellieten, ook wel ‘CubeSats’ genoemd. Dit soort kleine satellieten kunnen wetenschappers helpen om data te verzamelen waarmee bijvoorbeeld het klimaat kan worden bestudeerd of bosbranden beter in kaart kunnen worden gebracht en live worden gemonitord. Andere mogelijkheden zijn bijvoorbeeld beter internet en het maken van ruimtereizen.

Wat kosten satellieten

De kosten van een satelliet hangen vooral af van de grootte en van het doel ervan. Het gaat hoe dan ook altijd om veel geld want zelfs een heel kleine satelliet kost al snel een paar miljoen euro. Grote en complexe satellieten kunnen honderden miljoenen euro’s kosten. Bij die miljoenen is dan nog geen rekening gehouden met de kosten van de lancering en van het onderhoud. Grote bedrijven die satellieten maken proberen dan ook in te zetten op het maken van herbruikbare raketten om daarmee op termijn de kosten te drukken.

Zijn satellieten belangrijk

Satellieten maken ons leven een stuk makkelijker: betere communicatie via internet en bellen, betere navigatiesystemen en meer en beter wetenschappelijk onderzoek. Zelfs Netflix veraangenaamt ons leven dankzij satellieten. Ook niet onbelangrijk: met behulp van satellieten kunnen we veel dingen beter begrijpen die uiterst complex zijn. Veranderingen in het klimaat bijvoorbeeld. Ondanks de gevaren zijn satellieten een geweldige uitvinding. Wil je verder kijken dan de baan om de aarde, lees dan meer over sterrenkunde en alles buiten onze aarde.

Veelgestelde vragen over satellieten

Hoeveel satellieten draaien er om de aarde?

Op 31 juli 2026 waren dat er ongeveer 16.100 werkende satellieten, volgens het Space Debris Office van ESA. Tel je de kapotte toestellen mee, dan gaat het om zo’n 18.840 satellieten. Het aantal groeit snel, vooral door commerciële netwerken zoals Starlink van SpaceX.

Waarom vallen satellieten niet naar de aarde?

Een satelliet beweegt zo snel zijwaarts dat hij de aarde als het ware steeds ‘mist’ terwijl hij valt. De zwaartekracht trekt hem naar de aarde toe en zijn snelheid houdt hem in een baan. Vermindert die snelheid, bijvoorbeeld door weerstand van de allerhoogste luchtlagen, dan zakt de satelliet uiteindelijk terug naar de aarde.

Waarvoor gebruiken we satellieten?

Satellieten verzorgen onder meer navigatie, telefonie, televisie en internet. Daarnaast meten ze het weer en het klimaat, maken ze beelden van het aardoppervlak en doen wetenschappers er onderzoek mee. Ook voor defensie en inlichtingenwerk worden satellieten ingezet.

Hoeveel satellieten heeft Starlink?

Starlink van SpaceX is het grootste commerciële satellietnetwerk en telt duizenden satellieten. Een exact aantal is snel verouderd, omdat SpaceX regelmatig nieuwe lanceringen uitvoert. ESA houdt de actuele totalen van alle satellieten bij.

Is de maan een satelliet?

Ja. De maan is een natuurlijke satelliet: een hemellichaam dat in een baan om een groter object draait, in dit geval de aarde. Naast natuurlijke satellieten bestaan er door mensen gemaakte satellieten, zoals communicatie- en navigatiesatellieten.

Bronnen

• ESA Space Debris Office, Space debris by the numbers (standen bijgewerkt 31 juli 2026, geraadpleegd 7 augustus 2026)
• ESA, MASTER-8, modelschatting op basis van referentiepopulatie augustus 2024

Eerste publicatie op: 31 januari 2025

• Deel Artikel:

Heelal

Geschreven door: Team Kennisdomein

Van Kennisdomein

Team Kennisdomein bestaat uit specialisten die hun sporen hebben verdiend. Het team zorgt voor invulling van Kennisdomein vanuit de passie voor schrijven en het delen van kennis met anderen. De specialisten willen graag meer inzicht creëren in tal van onderwerpen zodat...

Meer informatie