Het nieuwe ondernemen

Het nieuwe ondernemen is natuurlijk niet speciaal van deze tijd. Er is voortdurend sprake van innovatie, ook op het gebied van ondernemen. Toch is er momenteel duidelijk een nieuwe trend te zien. Belangrijke kenmerken van het nieuwe ondernemen zijn:

  • Duurzaamheid
  • Eerlijkheid en transparantie
  • Maatschappelijke verantwoordelijkheid
  • Financieel gewin staat niet voorop
  • Samenwerking.
Het nieuwe ondernemen

Het blijft altijd de vraag in hoeverre de “nieuwe ondernemers” inderdaad -zoals zij zelf zeggen- betekenisvol zijn, sociale ondernemers zijn en impact hebben. Of is het slechts een modieuze kreet om de verborgen agenda, meestal geld verdienen, te maskeren? Het is niet altijd eenvoudig om onderscheid te maken tussen ondernemers die daadwerkelijk verantwoord bezig zijn en bedrijven die doen alsof. Vraag is ook hoe je positieve impact inzichtelijk maakt, wat positieve impact eigenlijk is en of je duurzame producten wel wilt vermarkten. 

Duurzaamheid en de 3 p’s

Een belangrijk begrip in de 21ste eeuw: duurzaamheid. Maar wat is het precies? Duurzaamheid heeft alles te maken met de 3p’s: People, Planet, Profit. In het Nederlands: mens, milieu en economie. Het evenwicht tussen deze drie is belangrijk zodat de aarde niet wordt uitgeput. Niet alleen voor ons maar ook voor de komende generaties. Wij moeten voorzien in onze behoeften op een manier die in evenwicht is met hetgeen onze aarde aankan. Het gaat ons dus allemaal aan, ondernemers niet uitgezonderd. Sterker, juist de ondernemers zijn de mensen die iets aan duurzaamheid kunnen doen. 

Bij nieuwe ondernemers zit de verantwoordelijkheid voor duurzaamheid in het DNA van het bedrijf. Nieuwe ondernemers stellen het creëren van waarde voor mens en planeet boven het genereren van winst. Zij doen dat niet alleen op woensdagmorgen of vrijdagmiddag, niet alleen als het hen uitkomt en gebruiken een enkel duurzaam projectje niet als boost voor hun onderneming, hun imago of voor de verkoopcijfers. De doelstellingen en manier waarop gekozen wordt voor duurzaamheid is terug te vinden in het mission statement van een bedrijf. Duurzaam ondernemen betreft niet alleen de externe bedrijfsvoering maar zeker ook de interne bedrijfsvoering. 

Eerlijkheid en transparantie

Deze twee eigenschappen van een onderneming zijn niet weg te denken, indien duurzaamheid voorop staat. Er is openheid nodig over de missie zelf en hoe deze wordt bereikt. Door het financiële model te presenteren aan betrokkenen (burgers, stakeholders) wordt eerlijkheid en transparantie bereikt. Daarnaast ontstaat een nieuw soort concurrentie: wie het meest duurzaam is. Hoe meer bedrijven zich inzetten voor een bepaald maatschappelijk probleem, hoe meer oplossingen er komen. Vaak is sprake van ranglijsten van meest duurzame bedrijven waarop burgers kunnen bouwen en waardoor onderlinge concurrentie wordt bevorderd. Dit is alleen maar nuttig. Eerlijkheid en transparantie zorgen ervoor dat de kwaliteit van een onderneming is gewaarborgd en waar nodig kan worden verbeterd. Een belangrijk begrip daarbij is integriteit. 

Maatschappelijke verantwoordelijkheid

Het wordt ook wel sociaal ondernemen genoemd. Er is in Nederland geen speciale rechtsvorm voor. In Groot-Brittannië is het nieuwe ondernemen wel vastgelegd in een rechtsvorm: De CIC, afkorting van Community Interest Company. Bedrijven die volgens de richtlijnen van de CIC werken dienen minstens 70% van hun winst te herinvesteren in hun bedrijf met als doel het bereiken van beoogde maatschappelijke impact. 

Sociale ondernemingen tonen aan dat succesvol zijn ook kan zonder het milieu te vervuilen en mensen uit te buiten. Dergelijke ondernemingen zijn gespitst op het oplossen van een maatschappelijk probleem en stellen ecologische winst centraal. 

Arbeidsparticipatie

Maatschappelijk verantwoord ondernemen wordt ook vormgegeven door arbeidsparticipatie. Iedereen doet mee, iedereen heeft kwaliteiten die kunnen worden ingezet, niemand wordt buiten de maatschappij gezet. Een mooi voorbeeld daarvan is arbeidsparticipatie van mensen met autisme. 

In veel gevallen betekent dat het wegnemen van stressfactoren en het rekening houden met beperkingen. Een mooi voorbeeld hiervan is de oprichting in 2010 van “Specialisterren”, een bedrijf dat 80% van de omzet realiseert door de inzet van mensen met een vorm van autisme.
Veel mensen zitten -vaak onnodig- thuis omdat hen een etiket is opgeplakt, vaak al op school. Deze mensen leven van een uitkering en kosten de maatschappij al snel zo’n €50.000 per jaar terwijl zij met enkele aanpassingen prima inzetbaar zijn. Door hun inzet snijdt het mes aan twee kanten: de mensen zelf zijn gelukkig(er) én het is goed voor ons land en onze maatschappij. Door medewerkers goed in te zetten, arbeidsparticipatie mogelijk te maken kan je bedrijf excelleren en kunnen je medewerkers zich gewaardeerd voelen. 

Jongeren

Jongeren ervaren tegenwoordig vaak onvoldoende zingeving in hun werk en bedrijven kunnen daarom moeite hebben jong personeel aan zich te binden, zeker niet-duurzame bedrijven. De bestuurlijke top van een organisatie zit niet altijd te wachten op verduurzamingsmaatregelen die geld kunnen kosten want aandeelhouders moeten ook tevreden worden gesteld. Dit is voor veel ondernemers de spagaat waarin zij zitten. Jongeren nemen vaak het heft in eigen hand en richten zelf een duurzaam bedrijf op. Zij willen laten zien dat maatschappelijk verantwoord ondernemen zonder bij te dragen aan vervuiling toch winstgevend kan zijn.

Financieel gewin staat niet voorop

“Beperkt” financieel gewin is een ruim begrip. Nieuwe ondernemers laten financiële doelen in dienst staan van een maatschappelijke of ecologische impact. Het is per branche uiteraard verschillend hoeveel winst kan worden gemaakt. Alle kleine beetjes helpen. Uitgangspunt is altijd dat het grootste deel van de winst terugvloeit in het bedrijf en aandeelhouders genoegen nemen met een beperkte winstneming. Door het terugvloeien van winst in de onderneming stelt de betalende klant de onderneming in staat product of dienst voortdurend te verbeteren. Een belangrijke voorwaarde voor efficiëntie en innovatie in duurzame projecten.

Samenwerking

Samenwerking vormt een van de belangrijkste pijlers binnen het nieuwe ondernemen. Niet alles zelf willen doen en bedenken maar gebruik maken van kennis en ervaring van derden. Agile werken is bewezen effectief. Een behendige manier van samenwerken waarbij veranderingen worden omarmd. Outsourcing is ook belangrijk: vanuit strategisch oogpunt bepaalde bedrijfsactiviteiten uitbesteden kan effecten op duurzaamheid met zich meebrengen. Je hoeft niet alles zelf te hebben: een wagenpark, een ICT-afdeling of een boekhouder. Door te kiezen voor outsourcing kan je niet alleen besparen op kosten van personeel en apparatuur maar ook op kosten die het milieu betreffen. Er hoeft minder te worden gereisd, minder te worden aangeschaft en weggegooid. Voor de onderneming zelf betekent samenwerking ook de opbouw van een sterker netwerk.

Binnen het nieuwe ondernemen wordt graag en veel samengewerkt, worden innovaties gedeeld en wordt decentraal gegroeid. Duurzaamheidissues laten zich niet oplossen door één persoon of bedrijf, wel door de handen ineen te slaan.

Vind jij het leuk om kennis te delen en lijkt het je iets om samen te werken met Kennisdomein? Kijk dan op onze pagina ‘Blogger worden‘.

Lees ook deze blogs

Delen wordt gewaardeerd!

Reader Interactions

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.