Naar de inhoud

Toepassen van SMART

SMART, veel meer dan slim. Dit blog ontrafelt de essentie van dit principe en hoe het helpt bij het formuleren van doelstellingen. Lees verder voor een praktische gids naar effectieve, meetbare doelen.

Inhoudsopgave

    SMART is een Engels woord voor slim. Het wordt dan ook vaak vertaald als een slim principe. Echter, SMART is (ook) een afkorting van een aantal begrippen:

    Specifiek: betreft het een eenduidige doelstelling?
    Meetbaar: wanneer is het doel meetbaar of observeerbaar bereikt?
    Acceptabel: is het doel voor het management (of de doelgroep) acceptabel?
    Realistisch: betreft het een realistisch doel?
    Tijdgebonden: op welk moment moet het doel zijn bereikt?

    SMART doelstellingen

    Ecologisch: past de doelstelling in de leefwereld en capaciteiten van de betrokkenen?
    Relevant: is de doelstelling waardevol voor de organisatie en betrokkenen?

    Het SMART principe is in de jaren 90 ontstaan binnen een groep technici en had als doel het geven van gerichte opdrachten. Deze opdrachten moesten eenduidig zijn opgesteld en eenvoudig kunnen worden gecontroleerd.

    Toepassingen SMART doelstellingen

    Het wordt gebruikt bij projectmanagement. Managers spreken over SMART maken of SMART formuleren van doelstellingen. Zij bedoelen hiermee dat doelen meetbaar en specifiek moeten zijn en daarnaast ook realistisch, tijdgebonden en acceptabel. Er zijn verschillende varianten van dit principe, afhankelijk van de betrokken partij. Zo wordt in de coaching wereld regelmatig een letter toegevoegd aan het woord SMART, namelijk de E van ecologisch. Voor deze mensen is het belangrijk dat doelen aansluiten bij de leefwereld en capaciteiten van de betrokkenen. Soms wordt ook nog de letter R toegevoegd om vast te leggen of de doelstelling waardevol is voor de organisatie en betrokken. Zo ontstaat er het woord SMARTER.

    Voordeel en nadeel

    Voorstanders van het SMART principe zijn van mening dat objectiever kan worden geoordeeld. De resultaten kunnen geleverd werk op een vooraf vastgesteld moment worden beoordeeld. Werknemers kunnen hierdoor objectiever en sneller worden beoordeeld of gecorrigeerd. Doelstellingen die niet SMART zijn geformuleerd moeten worden beoordeeld op het (subjectieve) gevoel van de beoordelaar.

    De vraag is of doelen altijd wel realiseerbaar moeten zijn en dat werken aan (vrijwel) onhaalbare doelen niet per definitie zinloos is. Ook wordt soms fixatie op meetbare gegevens als nadeel gezien omdat de kans bestaat dat het doel hierdoor uit het oog wordt verloren.

    Eerste publicatie op: 2 september 2019
    Geschreven door: Team Kennisdomein
    Van Kennisdomein
    Team Kennisdomein bestaat uit specialisten die hun sporen hebben verdiend. Het team zorgt voor invulling van Kennisdomein vanuit de passie voor schrijven en het delen van kennis met anderen. De specialisten willen graag meer inzicht creëren in tal van onderwerpen zodat...
    Meer informatie

    Aanbevolen artikelen

    Twee collega's bespreken samen achter een laptop hoe ze AI-hulpmiddelen op het werk gebruiken
    Over ondernemen
    AI-geletterdheid is sinds februari 2025 verplicht en sinds 2 augustus 2026 handhaafbaar. Je leest wat de w...
    Zelfstandige met een mitella aan de keukentafel tussen zijn papierwerk
    Over ondernemen
    De verplichte AOV voor zelfstandigen is nog een wetsvoorstel. Je leest wat erin staat, wanneer hij er kan ...
    Zelfstandige met laptop aan een werktafel tussen medewerkers van het bedrijf waarvoor hij werkt
    Over ondernemen
    Schijnzelfstandigheid is sinds 2025 weer een naheffingsrisico. Je leest wat de Belastingdienst controleert...
    Vrouw in een supermarkt draait een kartonnen verpakking om om de achterkant te lezen
    Marketing tips en uitleg
    Vanaf 27 september 2026 gelden strengere regels voor duurzaamheidsclaims. Je leest welke uitspraken verbod...
    Meer artikelen over Marketing tips en uitleg