Op vakantie in Drenthe: 52 hunebedden en 3 nationale parken

Gasten boekten in 2025 samen 7,7 miljoen overnachtingen in Drentse hotels, campings, vakantiehuizen en groepsaccommodaties. Dat cijfer komt van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), het bureau dat in opdracht van de overheid de officiële cijfers over Nederland verzamelt. Ruim 8 van de 10 van die nachten werden geboekt door Nederlanders zelf. Alleen in Gelderland en Overijssel ligt dat aandeel even hoog. Voor je planning betekent dat één ding. Drenthe volgt de Nederlandse schoolvakanties en niet de Duitse. Buiten die weken is het er merkbaar rustiger dan aan de kust. Andere bestemmingen in binnen- en buitenland vind je in het kennisgebied Wereld.

Hoeveel hunebedden liggen er in Drenthe

In Drenthe liggen 52 hunebedden. Nederland telt er 54; de andere twee liggen net over de grens in Groningen. Die telling komt van Het Drentse Landschap, de stichting die een groot deel van de Drentse natuur en monumenten beheert. Archeologen hebben de Drentse exemplaren genummerd van D1 tot en met D54, waarbij twee nummers niet meer in gebruik zijn.

Het grootste ligt bij Borger en heet D27. Hij is bijna 23 meter lang, meldt Marketing Drenthe op de provinciale toeristensite. De dekstenen wegen elk zo’n 20.000 kilo, ongeveer het gewicht van twee vuilniswagens. Naast dat hunebed staat het Hunebedcentrum, waar je in een nagebouwd steentijddorp kunt zien hoe de bouwers leefden.

Bijna alle hunebedden liggen gewoon in het open veld, langs een fietspad of aan de rand van een bos. Je kunt er dus zonder kaartje en op elk moment van de dag langs. Dat maakt een hunebeddenroute op de fiets de goedkoopste dag van je vakantie.

Hoe oud de hunebedden echt zijn

Hier gaat het op veel Nederlandse vakantiepagina’s mis. Je leest dan dat de hunebedden uit de steentijd komen en dateren van ruim 11.000 jaar voor Christus. Dat klopt niet.

Het Drentse Landschap dateert de bouw tussen ongeveer 3350 en 2750 voor Christus. De graven zijn dus ruim 5.000 jaar oud, niet 13.000. Rond 11.000 voor Christus liep de ijstijd net af en woonden hier rondtrekkende jagers, geen boeren die stenen van 20 ton konden verslepen.

De bouwers heten de trechterbekercultuur, genoemd naar hun aardewerk: bekers met een rand die als een trechter naar buiten loopt. Archeologen vonden dat aardewerk in en rond de graven. Dezelfde cultuur strekte zich uit van Noord-Nederland via Noord-Duitsland en Denemarken tot in Zuid-Zweden, Polen en de Baltische staten.

De stenen zelf zijn wel veel ouder. Het zijn zwerfkeien die het landijs tijdens een eerdere ijstijd vanuit Scandinavië naar Drenthe schoof. De bouwers hoefden ze alleen nog te vinden en op hun plek te krijgen.

De drie nationale parken van Drenthe

Drenthe heeft er drie, en ze lijken minder op elkaar dan je zou denken. In de tabel hieronder zie je waar elk park ligt, waarvoor je erheen gaat en hoe groot het is.

Die 33.000 hectare van de Drentsche Aa vraagt om uitleg, want het park lijkt daarmee negen keer zo groot als het Dwingelderveld. Het getal slaat op het hele beek- en esdorpenlandschap, inclusief de akkers en de dorpen ertussen. De andere twee parken tellen alleen aaneengesloten natuur mee. Vergelijk die cijfers dus niet één op één.

Reken 100 hectare op 1 vierkante kilometer. Het Dwingelderveld is dus 37 vierkante kilometer, het Drents-Friese Wold 60 en de Drentsche Aa 330. Het Dwingelderveld is volgens Natuurmonumenten het grootste natte heidegebied van West-Europa. Nat wil hier zeggen dat het regenwater niet wegzakt maar in laagtes blijft staan. Zo ontstonden er meer dan 40 vennen, ondiepe plassen op de heide. In het Drents-Friese Wold zie je op een heldere nacht ongeveer 2.900 sterren, tegen zo’n vijftig in een stad. Onder zo’n hemel zie je ook veel meer vallende sterren, omdat de zwakke niet wegvallen tegen het licht. Neem een zaklamp mee met rood licht, want dan blijven je ogen aan het donker gewend.

Wandel je liever een lange afstand, dan loopt het Pieterpad dwars door Drenthe, langs de Drentsche Aa en over de Hondsrug.

De steden en de dorpen met een brink

Assen is de hoofdstad van Drenthe en telde eind juni 2026 volgens het CBS 70.765 inwoners. Emmen is met bijna 110.000 inwoners de grootste gemeente. Verder zijn Hoogeveen, Meppel en Coevorden de plaatsen waar je winkels, station en restaurants bij elkaar vindt. Een grote stad is er niet: heel Drenthe telt ruim 508.000 inwoners, minder dan Utrecht en Amsterdam samen.

De dorpen zijn interessanter dan de steden. Dwingeloo, Diever, Havelte, Orvelte en Anloo hebben bijna allemaal een brink. Een brink is een open plek midden in het dorp waar vroeger het vee bij elkaar werd gedreven. Die plek is nooit bestraat: je vindt er gras en oude eiken, en meestal een terras aan de rand.

Wat je doet als het regent

Drenthe is een buitenprovincie, en dat wreekt zich bij slecht weer. De derde regendag op een camping bij Ruinen is lang. Vier plekken zijn dan de moeite waard.

Het Drents Museum aan de Brink in Assen bewaart het meisje van Yde, een veenlijk dat door het zure veenwater bewaard is gebleven. In hetzelfde museum staat volgens het museum de oudste boot ter wereld, een uitgeholde boomstam die bij Pesse is gevonden.

Het Herinneringscentrum Kamp Westerbork staat aan de Oosthalen in Hooghalen. Vanuit dit kamp zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog Joden, Sinti en Roma naar de vernietigingskampen gedeporteerd. Het kampterrein zelf ligt drie kilometer verderop, dus reken op een wandeling of de pendelbus.

In Veenhuizen, tussen Assen en Norg, staat het Nationaal Gevangenismuseum in een oude gevangenis. Het dorp zelf is werelderfgoed. Veenhuizen was een van de Koloniën van Weldadigheid, waar arme gezinnen uit de steden vanaf 1818 werk en een huis kregen. UNESCO zette de koloniën in 2021 op de Werelderfgoedlijst, samen met Frederiksoord en Wilhelminaoord en met Wortel in België.

En dan Wildlands in Emmen, de grootste dierentuin van het noorden, met binnen- en buitenverblijven. Kleinere alternatieven zijn er ook: een vlinderparadijs in Havelte en een sprookjespark in Zuidlaren.

Wanneer je het beste naar Drenthe gaat

De heide bloeit in augustus en dan kleuren het Dwingelderveld en het Drents-Friese Wold paars. Dat is ook de drukste maand, want die valt midden in de Nederlandse zomervakantie.

Wil je rust, ga dan in mei of in de tweede helft van september. Omdat 8 op de 10 Drentse overnachtingen door Nederlanders worden geboekt, loopt de drukte hier gelijk met de Nederlandse schoolvakanties. In Zeeland ligt dat anders: daar komt bijna de helft van de overnachtingen van Duitse gasten. Het is er dus ook druk als Nederland alweer naar school gaat.

Neem in elk geval een fiets mee of huur er een. De hunebedden, de vennen en de esdorpen liggen verspreid over de provincie en het openbaar vervoer stopt niet bij een hunebed. Wie meer bestemmingen in eigen land afweegt, vindt ze in onze artikelen over vakantie in Nederland.

Veelgestelde vragen over een vakantie in Drenthe