Vanaf welke leeftijd mag je werken? Bijbaan van 13 tot 17

Tot en met je 12e mag je niet werken. Op je 13e en 14e mag je klusjes doen en op vrije dagen helpen in een winkel. Vanaf je 15e mag je zelfstandig licht werk doen. Ben je 16 of 17, dan mag bijna alles wat niet gevaarlijk is. In een schoolweek mag je tot je 16e hoogstens 12 uur werken. Dat staat in de Nadere regeling kinderarbeid van de minister van Sociale Zaken. Een wettelijk minimumloon is er pas vanaf 15 jaar. Meer over regels en rechten staat in het kennisgebied Juridisch.

Wat je per leeftijd mag in één tabel

De wet trekt de grote grens bij 16 jaar. Wie jonger is, is voor de wet een kind en valt onder de Nadere regeling kinderarbeid. Voor 16- en 17-jarigen geldt de Arbeidstijdenwet, de wet over werktijden en rusttijden.

In de tabel hieronder zie je per leeftijd welk werk mag en hoeveel uur per week.

Een schoolweek is een week waarin je op minstens één dag les hebt. De herfstvakantie telt dus als vakantieweek.

Tot hoe laat en hoeveel uur per dag

Tot je 16e ben je in een schoolweek om 19.00 uur klaar. Dat wordt 20.00 uur als je ouders en het personeel instemmen. In de tabel hieronder staat per leeftijd hoeveel uur je per dag mag werken en tussen welke tijden.

Werk je op een dag langer dan 4,5 uur, dan heb je recht op een half uur pauze. Tot je 16e werk je hoogstens vijf dagen per week.

Op je 13e en 14e mag je in hoogstens vier vakantieweken per jaar werken, waarvan hoogstens drie achter elkaar. Op je 15e zijn het er zes, waarvan hoogstens vier achter elkaar.

Werken als je 12 bent

Als 12-jarige mag je niet werken. De Arbeidstijdenwet staat licht werk pas toe vanaf 13 jaar.

Uitzonderingen zijn een werkstraf en een uitvoering, zoals een toneelstuk. Voor een uitvoering heeft de werkgever toestemming nodig van de Nederlandse Arbeidsinspectie, de toezichthouder op de arbeidswetten.

Wat je als 13-jarige en 14-jarige mag doen

Op je 13e en 14e mag je klusjes doen en meehelpen bij licht werk. De regeling noemt dat hulparbeid: je helpt mee onder toezicht, maar je doet het werk niet alleen. Volgens de Rijksoverheid, de website van de landelijke overheid, mag je dit doen:

• klusjes in de buurt, zoals oppassen bij familie of auto’s wassen
• helpen in een winkel met vakken vullen of inpakken
• helpen op een manege, op een camping of bij het fruit plukken
• helpen bij het rondbrengen van folders en huis-aan-huisbladen

Zelf een krantenwijk lopen mag nog niet, werken in een fabriek of bij machines ook niet. Tillen mag tot 10 kilo. Maaltijden of boodschappen bezorgen op de fiets mag pas vanaf je 16e.

Hoeveel uur je mag werken als je 13 of 14 bent

Je mag op je 13e en 14e in een schoolweek 12 uur werken en in een vakantieweek 35 uur. Op een vrije dag is 7 uur het maximum.

Op een schooldag hangt het af van het werk. Klusjes zoals oppassen mogen dan 2 uur. Helpen bij een werkgever mag dan volgens de regeling niet, ook niet in een winkel of op een camping. Een supermarkt die een 14-jarige op dinsdag na school inroostert, overtreedt dus de regels. Op zaterdag kan het wel.

Sinds eind 2024 mag er iets meer

De regels voor 13- tot en met 15-jarigen zijn eind 2024 iets ruimer geworden. De wijziging stond op 18 oktober 2024 in de Staatscourant en ging een maand later in. De Staatscourant is het blad waarin de overheid haar regelingen bekendmaakt.

Sindsdien kan de eindtijd van 19.00 uur opschuiven naar 20.00 uur. Op je 13e en 14e geldt dat op een dag zonder school en in een vakantieweek. Op je 15e geldt het in een schoolweek.

Werken op zondag mag sindsdien ook op je 13e en 14e. Dan ben je de zaterdag ervoor vrij. Van elke 16 zondagen heb je er minstens 5 vrij.

Allebei mag alleen als het bedrijf het nodig heeft. Je ouders moeten aantoonbaar instemmen, en de werkgever bewaart die toestemming. Hij moet het ook eens worden met de ondernemingsraad, de raad die namens het personeel meepraat. Is die er niet, dan met het personeel zelf.

Zonder die instemming blijft de hoofdregel staan: om 19.00 uur klaar en op zondag vrij.

Werken als je 15 bent

Op je 15e mag je voor het eerst zelfstandig werken, zolang het licht werk is. Je mag vakken vullen, werken op een camping of in een pretpark en reclamefolders of avondkranten bezorgen. Kassawerk, werken bij machines en maaltijden bezorgen mogen nog niet.

Op een schooldag mag je 2 uur werken, op een vrije dag 8 uur. In een schoolweek stop je om 19.00 uur. Stemmen je ouders en het personeel in, dan wordt dat 20.00 uur. In vakanties mag je tot 21.00 uur doorwerken. Op zondag werken kan alleen met dezelfde instemming.

Een ochtendkrant bezorg je hoogstens 2 uur per dag, en niet vóór 06.00 uur. Je ouders tekenen het contract voor het bezorgen mee. Met een krantenwijk ben je vaak niet in loondienst. De Belastingdienst, de overheidsdienst die belasting int, noemt het als voorbeeld. Over je verdiensten is dan nog geen belasting betaald.

Werken als je 16 of 17 bent

Vanaf je 16e mag je bijna elk soort werk doen, ook achter de kassa en in de bediening. Gevaarlijk werk blijft verboden tot je 18e. Denk aan giftige stoffen of veel lawaai. Na 23.00 uur en vóór 06.00 uur werk je niet.

Een dienst duurt hoogstens 9 uur en een week hoogstens 45 uur. Over vier weken is gemiddeld 40 uur per week het maximum. Per jaar ben je minstens 13 zondagen vrij.

School telt mee als werktijd

Volgens de Arbeidstijdenwet telt de tijd dat je onderwijs volgt mee als werktijd, de pauzes inbegrepen. Die 40 uur zijn dus geen 40 uur bijbaan.

Sam van 16 zit 30 uur per week op school, tussenuren en pauzes meegeteld. Over vier weken mag hij 160 uur maken. School neemt daar 120 uur van. Er blijft 40 uur over, dus gemiddeld 10 uur per week. Dat is onze berekening.

School telt volgens onze lezing ook mee in de 9 uur per dienst. Zat je zes uur op school, dan mag je die dag nog drie uur werken.

Zonder diploma van havo, vwo of mbo niveau 2 moet je op je 16e en 17e nog naar school. Dat is de kwalificatieplicht tot je 18e.

De kassa en de bar in winkel en horeca

Achter de kassa en achter de bar mag je pas vanaf je 16e. Noor van 14 komt thuis met goed nieuws: ze mag zaterdag beginnen in de supermarkt, achter de kassa. De supermarkt kan, de kassa niet. Kassawerk is volgens de Nadere regeling kinderarbeid geen licht werk. Dat geldt in elke winkel, ook bij een drogist. Vakken vullen mag wel.

In de horeca ligt de grens ook bij 16 jaar. Jonger mag je niet werken in een ruimte waar alcohol wordt of kan worden geschonken. Kunnen gasten er vanaf vijf uur alcohol bestellen, dan werk je vanaf dat tijdstip ergens anders. Afwassen in de keuken mag, als je geen contact hebt met gasten. Het verbod geldt volgens de toelichting bij de regeling ook achter de bar van een sportkantine.

Wat je minstens verdient per leeftijd

Vanaf je 15e heb je recht op het minimumjeugdloon: sinds 1 juli 2026 minstens € 4,50 bruto per uur. Bruto betekent: voordat er belasting af gaat. Ben je 13 of 14, dan is er geen minimumloon. De Rijksoverheid raadt aan om dan ongeveer het bedrag voor 15-jarigen af te spreken. Het minimumjeugdloon is een vast deel van het minimumloon voor wie 21 jaar of ouder is. Dat is nu € 14,99 per uur.

In de tabel hieronder zie je het bedrag per uur en welk deel van die € 14,99 dat is, nu en vanaf 1 januari 2027.

Het minimumjeugdloon in 2027

Op 1 januari 2027 gaat het minimumjeugdloon omhoog als je 16 of 17 bent. Je krijgt dan 40 of 50 procent van het minimumloon. Het besluit staat sinds 24 september 2026 in het Staatsblad, het blad waarin wetten en besluiten officieel verschijnen.

Hoeveel euro het wordt, is nog niet bekend. Het minimumloon voor januari 2027 stond op 5 oktober 2026 nog niet in de Staatscourant. Stel dat het € 14,99 blijft. Dan krijgt een 16-jarige volgens onze berekening € 6,00 per uur. Voor een 17-jarige is het € 7,50. De bedragen voor alle leeftijden houden we bij in ons artikel over het minimumloon en het minimumjeugdloon.

Wat er netto van je loon overblijft

Netto, dus na belasting, houd je van een gewone bijbaan bijna altijd het hele bedrag over. Je werkgever houdt wel loonheffing in: belasting en premies die hij voor jou betaalt. Maar wie werkt, krijgt daar korting op, de loonheffingskorting. Je vraagt de korting aan op het formulier dat je bij een nieuwe baan invult. Met die korting houdt je werkgever in 2026 niets in tot een loon van € 945 per maand. Dat lezen wij af uit de maandtabel van de Belastingdienst.

Zonder de korting gaat er ruim een derde af. In de tabel hieronder staan drie voorbeelden met het minimumjeugdloon van juli 2026.

Te veel belasting betaald

Te veel ingehouden belasting vraag je terug met een belastingaangifte. Dat kan tot vijf jaar terug. Heb je twee bijbanen tegelijk, laat de korting dan bij één werkgever toepassen. Waar je de inhouding terugvindt, lees je in ons artikel over wat er op je loonstrook staat.

Wat een bijbaan doet met kinderbijslag en toeslagen

Voor de kinderbijslag van je ouders maakt jouw bijbaan niets uit. Dat schrijft de Sociale Verzekeringsbank, de organisatie die de kinderbijslag uitbetaalt. Wel gelden vanaf je 16e eisen aan school of diploma. Die staan in ons artikel over de regels van de kinderbijslag.

Krijgen je ouders huurtoeslag, dan telt jouw loon mee. Dat meldt Dienst Toeslagen, de dienst die de toeslagen uitbetaalt. Ben je jonger dan 23, dan telt een deel niet mee. In 2026 is dat de eerste € 6.218 per jaar. Een 17-jarige met het minimumjeugdloon komt daar pas boven bij ongeveer 19 uur werk per week, het hele jaar door. Dat is onze berekening, vakantiegeld meegeteld. Een zaterdagbaan blijft er ver onder.

Bij de andere toeslagen telt jouw loon volgens onze lezing niet mee. De bijstand van je ouders behandelen we hier niet.

Contract en rechten van een scholier

Voor een bijbaan gelden dezelfde rechten als voor een gewone baan. Je krijgt vakantiegeld: minstens 8 procent van je brutoloon, zo meldt de Rijksoverheid. Word je ziek, dan krijg je minstens 70 procent van je loon. Het eerste jaar is dat nooit minder dan het minimumloon voor jouw leeftijd. Dat staat in het Burgerlijk Wetboek, het wetboek met de regels voor contracten.

Vanaf je 16e mag je volgens hetzelfde wetboek zelf een arbeidscontract tekenen. Ben je jonger, dan heb je toestemming van je ouders of voogd nodig. Zwijgen telt ook. Werk je vier weken zonder dat je ouders bezwaar maken, dan gaat de wet ervan uit dat ze akkoord zijn.

Je rechten bij oproepwerk

Werk je op oproep, dan krijg je voor elke oproep minstens drie uur loon, ook als je na een uur naar huis mag. Dat staat in het Burgerlijk Wetboek. Je werktijden hoor je minstens vier dagen vooraf. Komt de oproep later, dan mag je weigeren. Een cao kan die termijn korter maken, maar nooit korter dan 24 uur. In een cao spreken werkgevers en vakbonden af wat in een sector geldt. Zegt je werkgever binnen die vier dagen af, dan houd je recht op het loon van die dienst.

Wat een werkgever niet mag

Een werkgever mag je niet langer of later inroosteren dan je leeftijd toestaat. Ons oordeel: de regels zijn streng voor het rooster en mild voor het loon. Een 14-jarige mag zonder handtekening van de ouders geen minuut na 19.00 uur werken. Recht op een minimumloon heeft dezelfde 14-jarige niet. Spreek op die leeftijd dus zelf een uurloon af en zet het op papier.

Bij een overtreding kan de Arbeidsinspectie de werkgever een boete geven, en ook de ouders. Dat schrijft de Rijksoverheid.

Klopt het rooster of het loon niet, begin dan bij de werkgever zelf. Verandert er niets, meld het dan bij de Nederlandse Arbeidsinspectie. Dat kan met een formulier op haar site of via 0800 51 51.

Veelgestelde vragen over een bijbaan