De Amerikaanse midterms: tussen verkiezingen in

Na de grote show van de Amerikaanse presidentsverkiezingen in november van een verkiezingsjaar, zou je denken dat de politieke adrenaline even tot rust komt. Maar twee jaar later staat er alweer een ander cruciaal moment op de kalender: de midterm elections, oftewel de tussenverkiezingen. Hoewel ze minder mediageniek zijn dan de presidentsrace, kunnen de midterms de macht in Washington toch drastisch verschuiven.

Team Kennisdomein

30 januari 2026 ·

3 minuten Leestijd

7 X Bekeken

Wat zijn de midterms precies?

Zoals de naam al suggereert, vinden deze verkiezingen plaats halverwege de termijn van een zittende president. Alle 435 zetels van het Huis van Afgevaardigden worden herkozen en ongeveer een derde van de 100 Senaatszetels. Maar daar stopt het niet: ook gouverneurs, staatsparlementen en lokale functies staan vaak op de stembiljetten. Voor de gemiddelde Amerikaan betekent dit dat er veel beslissingen moeten worden genomen; van wie de federale wetgeving beïnvloedt tot wie het beleid op staats- en lokaal niveau bepaalt.

Lees verder na de afbeelding.

Waarom de midterms zo belangrijk zijn 

De uitkomst van de midterms kan de macht in het Congres veranderen. Als de president een meerderheid in één of beide kamers verliest, kan dat leiden tot een blokkerende oppositie. Wetgeving wordt dan moeilijker door te voeren, benoemingen naar federale rechtbanken lopen vertraging op en politieke strijd kan escaleren. Met andere woorden: de midterms zijn een kans voor de kiezers om een check op de macht van de president uit te oefenen.

Interessant genoeg laten de cijfers vaak een patroon zien: traditioneel verliest de partij van de zittende president zetels tijdens de midterms, ook wel de “midterm penalty” genoemd. De verklaring is deels psychologisch: als de economie niet naar wens draait, of bepaalde beleidsbeslissingen niet populair zijn, geven kiezers de president een tik op de vingers via hun stem voor het Congres.

Belangrijke thema’s

Hoewel elke midterm uniek is, zijn er een paar constante thema’s. Het debat wordt doorgaans gedomineerd door economische kwesties, gezondheidszorg, immigratie, klimaatbeleid en sociale rechten. In sommige jaren speelt ook regionale dynamiek een grote rol: bijvoorbeeld welke staten historisch meer geneigd zijn te wisselen van partij of welke lokale kwesties de gemoederen hoog laten oplopen.

Daarnaast zijn midterms ook een graadmeter voor het politieke sentiment in het land. Journalisten en politieke wetenschappers gebruiken de resultaten om te voorspellen hoe het publiek zal stemmen bij de volgende presidentsverkiezingen. In die zin zijn midterms niet alleen een interne toets van macht, maar ook een voorproefje van de eerstvolgende nationale stemming.

Wat de midterms boeiend maken voor buitenstaanders

Voor internationale observatoren en geïnteresseerden in politiek zijn de midterms een fascinerend fenomeen. Ze laten zien hoe het Amerikaanse politieke systeem checks and balances in praktijk brengt: de president mag dan het land leiden, zonder een meerderheid in het Congres is het lastig om een agenda uit te voeren. Bovendien bieden de verkiezingen een inkijkje in hoe lokale kwesties en nationale trends elkaar beïnvloeden. 

Midterms zijn veel meer dan een tussendoortje in de Amerikaanse politiek. Ze bepalen wie de touwtjes in handen heeft in het Congres, zetten de koers van de komende jaren uit en geven een signaal van het politieke klimaat. Voor iedereen die de VS volgt, zijn deze tussenverkiezingen minstens zo belangrijk als de presidentiële race. 

Eerste publicatie op: 30 januari 2026

• Deel Artikel:

Geschreven door: Team Kennisdomein

Van Kennisdomein

Team Kennisdomein bestaat uit specialisten die hun sporen hebben verdiend. Het team zorgt voor invulling van Kennisdomein vanuit de passie voor schrijven en het delen van kennis met anderen. De specialisten willen graag meer inzicht creëren in tal van onderwerpen zodat...

Meer informatie